Quốc hội thảo luận sôi nổi về dự án Luật Thủ đô sửa đổi
Sáng ngày 12 tháng 4, trong khuôn khổ chương trình Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội đã tiến hành thảo luận tại hội trường về dự án Luật Thủ đô (sửa đổi). Buổi thảo luận thu hút nhiều ý kiến đóng góp từ các đại biểu, tập trung vào các vấn đề phân cấp, phân quyền mạnh mẽ cho chính quyền thành phố Hà Nội, cùng với đó là những đề xuất về cơ chế kiểm soát và giám sát hiệu quả.
Đồng thuận cao với phân quyền, nhưng nhấn mạnh kiểm soát chặt chẽ
Tham gia góp ý, Đại biểu Quốc hội Tạ Văn Hạ (đoàn Thành phố Đà Nẵng) bày tỏ sự nhất trí cao và ủng hộ các nhóm chính sách trong dự thảo Luật Thủ đô (sửa đổi). Ông đặc biệt quan tâm đến các quy định về phân cấp, phân quyền mạnh mẽ cho Hà Nội, bao gồm nhiều thẩm quyền mới như xây dựng, ban hành văn bản quy phạm pháp luật và thí điểm các chính sách đặc thù.
Tuy nhiên, Đại biểu Hạ nhấn mạnh rằng, đi đôi với việc phân quyền mạnh thì phải có sự kiểm soát quyền lực một cách chặt chẽ. Ông đề nghị Hà Nội cần đánh giá đầy đủ năng lực thực thi của bộ máy, đặc biệt là đội ngũ cán bộ tham mưu xây dựng chính sách pháp luật. Đội ngũ này phải có kinh nghiệm, trình độ, tư duy tương xứng, đồng thời cần có kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng và thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao.
Ngoài ra, đại biểu cũng đề xuất thiết lập cơ chế kiểm tra, giám sát hiệu quả, đảm bảo công khai, minh bạch, gắn với trách nhiệm của người đứng đầu. Ông nhấn mạnh cần làm rõ cơ chế đánh giá, sơ kết, tổng kết thí điểm để các chính sách được triển khai có kiểm soát, từ đó hoàn thiện và nhân rộng mô hình phù hợp.
Đại biểu Hạ còn đề cập đến vấn đề liên kết và phát triển vùng Thủ đô, đề nghị bổ sung nguyên tắc chuyển từ tư duy xây dựng Hà Nội thành trung tâm thu hút sang tư duy Hà Nội là trung tâm lan tỏa. Ông cho rằng cần lấy người dân sử dụng Thủ đô làm thước đo cho mọi chính sách, dự án và liên kết.
Đề xuất mở rộng phạm vi thí điểm và quy định rõ trách nhiệm
Tham gia ý kiến, Đại biểu Quốc hội Nguyễn Thị Thủy (đoàn Thái Nguyên) cho biết, qua nghiên cứu dự thảo Luật, bà nhận thấy có tới 192 thẩm quyền được giao cho thành phố Hà Nội, trong đó có những thẩm quyền rất mạnh như phân quyền trong tổ chức bộ máy, biên chế và ban hành văn bản quy phạm pháp luật.
Bà Thủy cho rằng, cách tiếp cận không phải là Quốc hội ưu tiên cho Thủ đô, mà là Đảng và Nhà nước giao mục tiêu cao cho Thủ đô, do đó cần có cơ chế chính sách đặc biệt, đặc cách, đặc thù để giúp Thủ đô hoàn thành nhiệm vụ.
Về việc dự thảo giao cho Hà Nội quyết định thí điểm các cơ chế, chính sách khác với luật hoặc chưa được luật quy định, bà Thủy đề nghị cân nhắc lại quy định chỉ cho phép thí điểm trong 6 lĩnh vực. Bà lo ngại rằng, với mục tiêu cao như trở thành thành phố toàn cầu, việc quy định đóng khung các lĩnh vực thí điểm có thể dẫn đến lạc hậu so với thực tiễn và không theo kịp sự vận động của Hà Nội trong tương lai.
Bên cạnh đó, bà Thủy cũng đề nghị quy định rõ hơn trách nhiệm của các cơ sở y tế đóng trên địa bàn trong việc hỗ trợ ngành y tế của Thủ đô.
Kiến nghị về phân cấp thẩm quyền và tổ chức bộ máy
Đại biểu Quốc hội Nguyễn Minh Tâm (đoàn Quảng Trị) đưa ra một số kiến nghị cụ thể. Ông đề nghị xem xét các nội dung quy định về tổ chức và hoạt động của thôn, tổ dân phố, cũng như quy định số lượng việc thành lập, tổ chức lại, giải thể các cơ quan chuyên môn, tổ chức hành chính thuộc Ủy ban nhân dân cấp xã, nên giao thẩm quyền này cho chính quyền cấp xã.
Ngoài ra, đại biểu Tâm nhận thấy dự thảo Luật có nhiều nội dung giao thẩm quyền cho Hội đồng nhân dân thành phố Hà Nội quyết định các vấn đề mang tính cụ thể, sự vụ như thành phần hồ sơ, định mức chi phí, trình tự thủ tục lập, thẩm định, phê duyệt, hay tiêu chí, điều kiện để hạn chế phương tiện giao thông gây ô nhiễm.
Ông đề nghị xem xét quy định theo hướng: Hội đồng nhân dân thành phố nên quy định các cơ chế chính sách và vấn đề lớn mang tính tổng quát; Ủy ban nhân dân thành phố quy định các trình tự thủ tục để thực hiện; và Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố quy định các nội dung về quan hệ phối hợp, biện pháp thực hiện trong chỉ đạo điều hành giữa các cơ quan chuyên môn.
Buổi thảo luận đã thể hiện sự quan tâm sâu sắc của Quốc hội đối với việc hoàn thiện Luật Thủ đô, nhằm tạo cơ sở pháp lý vững chắc cho sự phát triển bền vững của Thủ đô Hà Nội trong thời gian tới.
