TAND Hà Nội xét xử 23 bị cáo trong vụ án hối lộ, gian lận đấu thầu tại Bộ NN&PTNT
Ngày 1/4/2026, Tòa án Nhân dân Thành phố Hà Nội đã tiếp tục phiên xét xử 23 bị cáo trong vụ án đưa, nhận hối lộ và gian lận đấu thầu xảy ra tại Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn (cũ), Công ty TNHH MTV Đầu tư và Xây dựng Hoàng Dân cùng một số đơn vị liên quan. Phiên tòa diễn ra với phần luận tội của đại diện Viện Kiểm sát Nhân dân Thành phố Hà Nội, nhấn mạnh tính chất nghiêm trọng của vụ án.
VKS đánh giá tội phạm tham nhũng gây thiệt hại nghiêm trọng
Đại diện VKS tại tòa nhận định, trong những năm gần đây, tội phạm tham nhũng và kinh tế đã gây ra những thiệt hại đặc biệt nghiêm trọng đến tài sản của Nhà nước và nhân dân. Nhiều vụ án có tính chất phức tạp, khi phát hiện hàng loạt cán bộ giữ chức vụ cao trong các cơ quan nhà nước bị xử lý. Đối với vụ án này, một số cán bộ trong cơ quan nhà nước đã câu kết, thông đồng, tạo điều kiện cho doanh nghiệp sai phạm trong hoạt động đấu thầu, dẫn đến thất thoát tài sản lớn.
Với nhóm tội nhận hối lộ, phần lớn các bị cáo đều là người có chức vụ, quyền hạn và trình độ chuyên môn cao, nhưng vì vụ lợi cá nhân đã thực hiện những hành vi trái với quy định của Đảng và pháp luật. Hành vi này được đánh giá là nguy hiểm cho xã hội, xâm phạm hoạt động đúng đắn của cơ quan Nhà nước và làm giảm lòng tin của nhân dân, do đó cần phải áp dụng mức án nghiêm minh, tương xứng.
Hành vi gian lận đấu thầu trong lĩnh vực xây dựng
Về hành vi vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng, thực tế cho thấy hiện tượng này diễn ra phổ biến trong nhiều lĩnh vực, đặc biệt là trong lĩnh vực xây dựng sử dụng ngân sách nhà nước. Các sai phạm thường liên quan đến cơ quan quản lý nhà nước và các cá nhân có vị trí quyết định trong hoạt động đấu thầu.
Vụ án tại Công ty Hoàng Dân và các liên danh nhà thầu là một minh chứng rõ ràng cho việc nhà thầu thi công đã cấu kết, thông đồng, "móc ngoặc" với chủ đầu tư dự án để được cung cấp thông tin, hồ sơ dự toán gói thầu. Từ đó, họ tạo điều kiện trúng thầu bất hợp pháp và gây thất thoát tiền của nhà nước một cách nghiêm trọng.
Chi tiết hành vi của các bị cáo chính
Bị cáo Nguyễn Văn Dân - Giám đốc Công ty Hoàng Dân, để được trúng thầu thi công các dự án, đã chủ động gặp gỡ, trao đổi và đưa tiền với tổng số tiền hơn 40 tỷ đồng cho các bị cáo có chức vụ, quyền hạn. Mục đích là nhằm tác động đến chủ đầu tư, tạo điều kiện thuận lợi cho Công ty Hoàng Dân và các liên danh trúng thầu.
Ông Dân đã trực tiếp tiếp cận các cá nhân có chức trách, quyền hạn để được cung cấp thông tin, file dự toán đã được duyệt của các gói thầu. Những tài liệu này sau đó được sử dụng làm căn cứ lập hồ sơ đề xuất tài chính, đảm bảo trúng thầu trái quy định pháp luật. Hành vi gian dối về năng lực, kinh nghiệm trong hồ sơ dự thầu đã gây thiệt hại cho Nhà nước tổng số tiền hơn 251 tỷ đồng, trong đó Nguyễn Văn Dân giữ vai trò cầm đầu.
VKS đề nghị mức án cho Nguyễn Văn Dân là 8-9 năm về tội vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng, 3-4 năm về tội kế toán, và 2-3 năm về tội đưa hối lộ, tổng cộng đề nghị 13-16 năm tù.
Các bị cáo khác và mức án đề nghị
Cựu Thứ trưởng Bộ NN&PTNT Hoàng Văn Thắng bị đề nghị 4-5 năm về tội nhận hối lộ. Ông Thắng đã thừa nhận sai lầm khi nhận số tiền 200.000 USD từ Nguyễn Văn Dân, từ đó giúp Dân tiếp cận được hồ sơ gói thầu thủy lợi.
Một số cán bộ thuộc Bộ NN&PTNT cũng bị đề nghị án tù: Trần Tố Nghị - cựu Cục trưởng Cục Quản lý xây dựng công trình bị đề nghị 7-8 năm; Nguyễn Hải Thanh – cựu Phó Cục trưởng, kiêm Giám đốc Ban Quản lý đầu tư và xây dựng Thủy lợi 4, bị đề nghị 5-6 năm.
Trần Văn Lăng – cựu Giám đốc Ban 2 bị đề nghị 15-16 năm tù; Lê Văn Hiến – cựu Giám đốc Ban 8, bị đề nghị 4-5 năm tù. Trong khi đó, các bị cáo có vai trò thứ yếu, chỉ làm theo chỉ đạo và không được hưởng lợi, được đề nghị mức án 24-30 tháng, một số bị cáo khác được đề nghị cho hưởng án treo.
Thiệt hại và trách nhiệm dân sự
Cơ quan tố tụng xác định, hành vi của Nguyễn Văn Dân đã giúp Công ty Hoàng Dân và các liên danh trúng 5 gói thầu thuộc 4 dự án thủy lợi do Bộ NN&PTNT là chủ đầu tư, gây thiệt hại cho tài sản Nhà nước hơn 251 tỷ đồng. Công ty Hoàng Dân được xác định là trung tâm của chuỗi hành vi đưa hối lộ, thông thầu, và gian lận hồ sơ tại các dự án thủy lợi quan trọng.
Các dự án bị ảnh hưởng bao gồm: Dự án hồ Bản Mồng tại tỉnh Nghệ An, một công trình thủy lợi trọng điểm quốc gia với tổng mức đầu tư lên tới 4.455 tỷ đồng (liên doanh Hoàng Dân trúng gói thầu hơn 1.000 tỷ đồng); Dự án hồ Krông Pách Thượng tại Đắk Lắk với tổng mức đầu tư gần 3.000 tỷ đồng, sau điều chỉnh năm 2018 lên hơn 4.421 tỷ đồng. Dự án này gồm 91 gói thầu, trong đó Công ty Hoàng Dân trúng thầu thi công gói thầu số 13 và số 17, tổng giá trị trúng thầu hơn 381 tỷ đồng.
Để được tạo điều kiện trúng thầu, doanh nghiệp đã chi hơn 40 tỷ đồng để "cảm ơn" các lãnh đạo, cán bộ của Bộ NN&PTNT. Ngoài ra, Công ty Hoàng Dân còn vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng, thiệt hại cho ngân sách nhà nước hơn 99 tỷ đồng.
Do đó, về trách nhiệm dân sự, VKS cáo buộc các bị cáo phải bồi thường hơn 330 tỷ đồng cho toàn bộ hậu quả đã gây ra từ các hành vi trên. Phiên tòa hiện đang tiếp tục với phần bào chữa của các luật sư, dự kiến sẽ kết thúc trong thời gian tới.
