Thu hồi tiền nghỉ hưu trước tuổi: Quy định cũ, không phải tin mới
Gần đây, trên một số phương tiện thông tin đại chúng và mạng xã hội, xuất hiện thông tin cho rằng cán bộ, công chức, viên chức sẽ bị thu hồi tiền nghỉ hưu trước tuổi hoặc nghỉ thôi việc nếu việc tinh giản biên chế được thực hiện không đúng quy định. Các thông tin này thường dẫn chiếu đến Nghị định số 154/2025/NĐ-CP ngày 15-6-2025 của Chính phủ về tinh giản biên chế. Vậy sự thật đằng sau những thông tin này là gì?
Quy định không mới, đã có từ nhiều năm trước
Theo tìm hiểu của phóng viên, Nghị định 154 được ban hành vào tháng 6-2025, với mục đích thay thế Nghị định 29 năm 2023 của Chính phủ về tinh giản biên chế. Điều đáng chú ý là các quy định về thu hồi tiền nghỉ hưu trước tuổi, nghỉ thôi việc đối với công chức, viên chức khi chi sai quy định đã được quy định rõ ràng trong Nghị định 29 năm 2023, không phải là quy định mới được đưa ra. Khi Nghị định 154 được ban hành để thay thế, các nội dung này tiếp tục được kế thừa và quy định tại Nghị định 154.
Luật sư Hoàng Hà từ Đoàn luật sư Thành phố Hồ Chí Minh, trong trao đổi với phóng viên, nhấn mạnh rằng Nghị định 154 đã có hiệu lực từ ngày 16-6-2025, ngay sau khi ban hành. Ông cho biết đây không phải là quy định mới, mà đã được thi hành từ năm 2025, với bản chất là biện pháp bảo vệ ngân sách Nhà nước.
Chi tiết các quy định thu hồi tiền
Theo Khoản 6 Điều 13 của Nghị định 154, trong trường hợp thực hiện tinh giản biên chế không đúng quy định, các biện pháp sau sẽ được áp dụng:
- Thu hồi kinh phí thực hiện tinh giản biên chế để nộp lại ngân sách.
- Thu hồi các quyết định giải quyết tinh giản biên chế.
- Bố trí lại công việc cho những người không thuộc đối tượng tinh giản biên chế.
- Xem xét xử lý trách nhiệm đối với cơ quan, tổ chức, đơn vị và cá nhân có liên quan.
Điều 14 của nghị định cũng quy định trách nhiệm cụ thể của Ủy ban nhân dân và Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương trong việc thực hiện các biện pháp thu hồi này.
Nghị định còn nêu rõ, khi giải quyết tinh giản biên chế sai quy định, người đứng đầu cơ quan quản lý phải:
- Thông báo cho cơ quan bảo hiểm xã hội và các cơ quan liên quan dừng thanh toán chế độ bảo hiểm xã hội.
- Chuyển lại cho cơ quan bảo hiểm xã hội số kinh phí đã chi trả sai.
- Chịu trách nhiệm thu hồi tiền hưởng chính sách tinh giản biên chế đã cấp cho đối tượng đó.
Bản chất của quy định thu hồi tiền
Luật sư Hoàng Hà giải thích rằng, việc thu hồi tiền là biện pháp cần thiết để bảo vệ ngân sách Nhà nước. Nhà nước chi trả các khoản trợ cấp nghỉ hưu trước tuổi và nghỉ thôi việc nhằm hỗ trợ người lao động trong quá trình tinh giản biên chế. Tuy nhiên, nếu các khoản tiền này được chi ra không đúng quy định, cơ quan nhà nước buộc phải thu hồi để nộp lại vào ngân sách, đảm bảo tính công bằng và minh bạch.
Cán bộ, công chức, viên chức sẽ bị thu hồi số tiền đã nhận khi cơ quan thanh tra, kiểm tra hoặc cơ quan Bảo hiểm xã hội phát hiện việc giải quyết chế độ là sai quy định pháp luật. Các trường hợp sai sót thường gặp bao gồm:
- Chi sai đối tượng: Ví dụ, cá nhân không thuộc diện được tinh giản biên chế nhưng vẫn được xét duyệt nghỉ hưu trước tuổi và nhận trợ cấp.
- Chi sai điều kiện, tiêu chuẩn: Ví dụ, tính sai tuổi đời, thời gian đóng bảo hiểm xã hội, hoặc mức lương cơ sở, dẫn đến cấp sai hoặc cấp dư số tiền trợ cấp so với quy định.
Quy trình thu hồi tiền theo Nghị định 154
Theo Khoản 5 Điều 12 của Nghị định 154, quy trình thu hồi tiền được thực hiện như sau:
- Dừng chi trả ngay lập tức: Người đứng đầu cơ quan quản lý trực tiếp phải thông báo cho cơ quan bảo hiểm xã hội và các bên liên quan dừng thanh toán chế độ hưu trí và các chế độ khác đối với người bị duyệt sai.
- Yêu cầu nộp lại tiền: Cơ quan quản lý sẽ ra văn bản thông báo rõ lý do sai sót và yêu cầu cá nhân đó nộp lại toàn bộ số tiền trợ cấp đã nhận sai vào tài khoản Kho bạc Nhà nước trong thời hạn quy định.
Như vậy, thông tin về việc thu hồi tiền nghỉ hưu trước tuổi không phải là tin mới, mà là quy định đã có từ lâu, nhằm đảm bảo tính chính xác và công bằng trong quá trình tinh giản biên chế.
