Ngày 30/6/2026, Bộ Tài chính chính thức ban hành Thông tư 89/2026/TT-BTC, quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15 và Nghị định số 252/2026/NĐ-CP. Với độ dài 839 trang, đây là văn bản hướng dẫn luật và nghị định dài nhất từ trước đến nay, được giới chuyên môn ví như một "siêu thông tư thuế".
Thông tư 89: Văn bản hướng dẫn dài kỷ lục
Bà Vũ Thị Bình – Giám đốc Công ty TNHH Tư vấn và Đào tạo Quản trị doanh nghiệp Bình Vũ nhận định: "Trong các văn bản hướng dẫn cho các Luật và Nghị định đang có hiệu lực, Thông tư 89 là thông tư dài nhất". Với dung lượng gần 840 trang, thông tư này được xem như một "cẩm nang" toàn diện về quản lý thuế, bao gồm hàng loạt quy định chi tiết về giao dịch điện tử, khai thuế, nộp thuế, hoàn thuế, kết nối dữ liệu và nhiều nội dung quan trọng khác.
Các nhóm nội dung chính của Thông tư 89
Thông tư 89 tập trung vào sáu nhóm nội dung cốt lõi, tác động trực tiếp đến doanh nghiệp và người nộp thuế từ ngày 1/7/2026. Thứ nhất, giao dịch điện tử trong quản lý thuế: quy định chi tiết về thủ tục và giao dịch điện tử giữa người nộp thuế với cơ quan thuế. Thứ hai, khai thuế và xác định nghĩa vụ thuế: hướng dẫn về hồ sơ khai thuế, phương pháp tính thuế và nguyên tắc phân bổ nghĩa vụ thuế giữa các địa phương.
Thứ ba, nộp thuế và quản lý nợ thuế: quy định về thời hạn nộp thuế, gia hạn nộp thuế, xử lý tiền thuế nợ, tiền chậm nộp và các khoản tiền phạt. Thứ tư, hoàn thuế, miễn, giảm và xóa nợ tiền thuế: hướng dẫn trình tự, thủ tục, hồ sơ thực hiện các nghiệp vụ này. Thứ năm, kiểm tra và giám sát việc chấp hành pháp luật thuế: quy định về hoạt động kiểm tra thuế, giám sát thực hiện nghĩa vụ thuế, phí và lệ phí. Thứ sáu, trao đổi, kết nối dữ liệu: hướng dẫn chia sẻ, kết nối và trao đổi thông tin giữa cơ quan thuế với các cơ quan nhà nước có thẩm quyền qua phương thức điện tử.
Chuẩn hóa mẫu biểu và đơn giản hóa thủ tục
Lần đầu tiên, Thông tư 89 hướng dẫn cụ thể các mẫu văn bản liên quan đến kết nối, trao đổi thông tin và dữ liệu điện tử giữa cơ quan thuế với các cơ quan nhà nước, tổ chức và cá nhân có liên quan. Việc chuẩn hóa các mẫu biểu này tạo cơ sở pháp lý cho quá trình chia sẻ dữ liệu, đồng thời hỗ trợ người nộp thuế giảm bớt hồ sơ, giấy tờ khi thực hiện các thủ tục như hoàn thuế, miễn thuế hoặc giảm thuế.
Thông tư 89 cũng tách riêng nội dung hướng dẫn về giao dịch điện tử trong quản lý thuế, kéo theo việc chuẩn hóa các mẫu tờ khai, thông báo và biểu mẫu điện tử tương ứng. Các mẫu biểu được thiết kế thống nhất với quy trình xử lý trên hệ thống quản lý thuế điện tử, tạo điều kiện để người nộp thuế thực hiện các thủ tục từ khai thuế, nộp thuế đến hoàn thuế hoàn toàn trên môi trường số, góp phần nâng cao tính minh bạch và giảm thời gian xử lý hồ sơ.
Bỏ quy định khai thuế thu nhập cá nhân theo tháng
Một điểm đáng chú ý khác là Thông tư 89 đã bỏ quy định khai thuế thu nhập cá nhân theo tháng đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công. Từ ngày 1/7/2026, doanh nghiệp chỉ thực hiện khai thuế theo quý và quyết toán thuế năm, góp phần đơn giản hóa thủ tục hành chính và giảm tần suất kê khai cho đơn vị chi trả thu nhập.
Đối với hoàn thuế, miễn thuế, giảm thuế và xóa nợ tiền thuế, Thông tư cập nhật thành phần hồ sơ, trình tự và thủ tục thực hiện theo mô hình quản lý thuế mới, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho người nộp thuế trong quá trình giải quyết thủ tục hành chính. Theo Phan Trang/antt.nguoiduatin.vn
