Chiều 16.7, tại xã Long Định (Đồng Tháp), một trong những địa phương bị thiệt hại nặng nhất, nhiều ruộng rau chết hoàn toàn chưa được dọn dẹp. Một số diện tích đến kỳ thu hoạch nhưng không thể bán, người dân đành bỏ lại, cây rau phân hủy bốc mùi hôi.
Nông dân thấp thỏm với vụ rau màu mới
Bên cạnh những ruộng mất trắng, nhiều hộ dân bắt đầu dọn cỏ, cải tạo đất với hy vọng sớm xuống giống trở lại. Ông Nguyễn Hữu Danh (57 tuổi, xã Long Định) cho biết gia đình trồng hơn 1,2 ha rau ngổ thơm, sản lượng dự kiến gần 42 tấn. Với giá bán khoảng 7.000 đồng/kg, nếu thuận lợi sẽ mang về doanh thu hơn 290 triệu đồng.
Tuy nhiên, chỉ vài ngày trước thu hoạch, sau khi bơm nước từ kênh vào ruộng như mọi năm, toàn bộ diện tích rau xuất hiện dấu hiệu bất thường. "Ban đầu lá non chuyển sang màu vàng nhạt, sau đó cháy ngọn rồi héo dần. Thấy rau như vậy nên thương lái không đến cắt nữa", ông Danh nói.
Gắn bó với nghề trồng rau hơn 13 năm, ông Danh cho biết chưa từng gặp hiện tượng tương tự. Dù thiệt hại lớn, gia đình vẫn phải chuẩn bị cho vụ sản xuất tiếp theo vì đây là nguồn thu nhập chính. Theo ông, những ngày tới gia đình sẽ tận dụng các gốc rau còn sống để nhân giống thay vì mua giống mới, dù tỷ lệ thành công không cao nhưng có thể giảm một phần chi phí.
Chờ kết luận từ cơ quan chức năng
Cách đó không xa, chị Trần Thị Ngọc Trang (34 tuổi) đang chờ kết luận từ cơ quan chức năng trước khi xuống giống trở lại. Khoảng 2 ha rau ngổ thơm của gia đình chị bị héo sau khi lấy nước từ kênh vào tưới, phần lớn diện tích chuyển vàng và cháy ngọn, chết dần. "Tôi chưa dám làm vụ mới vì nguyên nhân chưa được khắc phục thì tiếp tục sản xuất cũng rất rủi ro", chị Trang chia sẻ.
Không chỉ tại Long Định, nhiều hộ dân ở các xã Long Hưng, Tân Phước 3 và các địa phương lân cận cũng trong tình trạng tương tự. Nhiều người vừa tiếc nuối vì vụ rau đến kỳ thu hoạch phải bỏ đi, vừa lo ngại việc sản xuất thời gian tới tiếp tục bị ảnh hưởng.
Công an vào cuộc điều tra
Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Đồng Tháp, đến chiều 15.7, toàn tỉnh ghi nhận hơn 319 ha cây trồng, rau màu của 627 hộ dân tại 6 xã, phường bị ảnh hưởng, với tổng giá trị thiệt hại ước tính khoảng 20 tỉ đồng. Rau màu là nhóm chịu ảnh hưởng nặng nhất với hơn 227 ha, gồm nhiều loại như rau om, húng cây, tía tô, quế, rau răm, cải ngọt và các loại rau gia vị khác. Ngoài ra còn có khoảng 68 ha lúa, hơn 23 ha cây ăn trái cùng nhiều diện tích nấm, cây kiểng và cây giống bị thiệt hại.
Qua khảo sát, các loại rau đều có biểu hiện giống nhau: lá già phía dưới còn xanh, lá non trên ngọn mất diệp lục, chuyển trắng hoặc vàng, sau đó cháy mép và khô dần. Hiện tượng này cũng xuất hiện trên một số loại cỏ và cây thủy sinh ven các tuyến kênh dẫn nước vào ruộng.
Kết quả điều tra bước đầu cho thấy tất cả hộ dân sử dụng trực tiếp nguồn nước từ hệ thống kênh, rạch để tưới đều có cây trồng bị ảnh hưởng. Phân tích ban đầu cho thấy chất lượng nước mặt tại nhiều vị trí có dấu hiệu ô nhiễm, một số chỉ tiêu như Amoni, Nitrit, COD, BOD₅ và hàm lượng sắt vượt quy chuẩn, có thể ảnh hưởng đến bộ rễ và quá trình sinh trưởng của cây. Tuy nhiên, các kết quả hiện có vẫn chưa đủ cơ sở để kết luận đây là nguyên nhân trực tiếp.
UBND tỉnh Đồng Tháp đã chỉ đạo các sở, ngành phối hợp khẩn trương xác định nguyên nhân, đánh giá mức độ ảnh hưởng và triển khai giải pháp khắc phục. Đồng thời, yêu cầu các đơn vị quản lý thủy lợi và chính quyền địa phương tăng cường khơi thông dòng chảy, rà soát hệ thống kênh, rạch và chủ động thông tin để người dân có kế hoạch sản xuất phù hợp. UBND tỉnh giao Công an tỉnh Đồng Tháp chủ động phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường điều tra, xác minh vụ việc.
