Sáng 13/7, tỉnh Lào Cai chính thức triển khai đợt cao điểm thu nhận mẫu sinh phẩm ADN đối với thân nhân các liệt sĩ chưa xác định được danh tính. Hoạt động này nằm trong khuôn khổ "Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ" của tỉnh.
7 điểm lấy mẫu trên địa bàn tỉnh
Việc lấy mẫu được triển khai tại 7 điểm thuộc các xã, phường: phường Lào Cai, phường Yên Bái, phường Nghĩa Lộ, xã Văn Bàn, xã Bảo Yên, xã Đông Cuông và xã Khánh Hòa. Hội trường Ban Chỉ huy Quân sự phường Lào Cai là một trong những điểm được bố trí. Ngay từ sáng sớm, hàng chục công dân đã có mặt để khai báo thông tin và tiến hành lấy mẫu. Các cơ quan chức năng phối hợp với chính quyền địa phương bố trí lực lượng đoàn viên thanh niên hỗ trợ, giúp quy trình diễn ra thuận lợi và nhanh chóng.
Những câu chuyện xúc động từ thân nhân
Dù tuổi cao, sức yếu, bà Nguyễn Thị Tiệp (Tổ 2 Cốc Lếu, phường Lào Cai) vẫn cố gắng có mặt từ sớm. Bà chia sẻ: “Anh tôi hy sinh tại mặt trận Quang Kim thời kỳ chống Pháp, suốt hơn 70 năm qua, gia đình đã nhiều lần tìm kiếm nhưng không có tung tích. Bây giờ, khoa học hiện đại, gia đình tôi rất mong tìm được phần mộ để đưa anh trở về”.
Ông Đặng Ngọc Kiêm (Tổ 44 Bản Phiệt, phường Lào Cai) xúc động kể về người anh trai hy sinh năm 1972. Không có di vật, không có phần mộ, gia đình chỉ còn giữ tờ giấy báo tử ghi dòng chữ hy sinh tại “Mặt trận phía nam”. Ông từng hai lần vào tận tỉnh Bình Dương cũ để tìm kiếm nhưng bất lực trước những ngôi mộ vô danh. Ông Kiêm nói: “Đã trải qua bao nhiêu năm rồi, gia đình chúng tôi lúc nào cũng mong mỏi tìm được anh. Hôm nay, được Nhà nước quan tâm, tổ chức lấy mẫu gia đình rất phấn khởi”.
Quy trình lấy mẫu khoa học, khép kín
Theo kế hoạch, công tác lấy mẫu ADN diễn ra từ ngày 13 đến 17/7, với khoảng 3.434 thân nhân họ ngoại của các liệt sĩ chưa xác định danh tính còn sống. Các cơ quan chức năng bố trí khu vực tiếp nhận thông tin, lấy mẫu hợp lý, đồng thời hỗ trợ di chuyển cho người cao tuổi.
Thượng tá Lê Tiến Mạnh, Phó Trưởng Phòng Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội (Công an tỉnh Lào Cai), cho biết: “Trước khi lấy mẫu, chúng tôi đã tiến hành đối chiếu danh sách để thu mẫu đúng theo dòng họ bên ngoại của liệt sĩ. Thông tin được tích hợp trên Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư bảo đảm đúng, đủ, sạch, sống... khi người dân đến, mọi quy trình được khép kín từ tiếp nhận, xác thực bằng Căn cước công dân cho đến khi lấy máu, trung bình chỉ mất khoảng 10 phút cho một mẫu”.
Cơ sở dữ liệu cốt lõi cho chiến dịch 500 ngày đêm
Những mẫu sinh phẩm của thân nhân liệt sĩ là cơ sở dữ liệu cốt lõi cho chiến dịch của tỉnh. Cùng với mẫu hài cốt được cất bốc trực tiếp từ các nghĩa trang và hài cốt do Đội quy tập, tìm kiếm hài cốt liệt sĩ (Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh) tìm kiếm được, các luồng dữ liệu này sẽ sớm được đối chiếu, tạo cơ sở khoa học vững chắc để trả lại tên, đưa các Anh hùng liệt sĩ về với gia đình và quê hương.
