Iran vừa đưa ra lời đe dọa mới, cảnh báo có thể đóng cửa “tất cả các hành lang xuất khẩu khác có lợi cho Mỹ và đồng minh”, sau khi nước này tuyên bố đóng eo biển Hormuz và Washington tái áp đặt phong tỏa hải quân đối với các cảng Iran.
Bối cảnh căng thẳng leo thang
Động thái này diễn ra trong bối cảnh căng thẳng giữa Iran và Mỹ cùng các đồng minh tại Trung Đông ngày càng gia tăng. Trước đó, Iran đã tuyên bố đóng cửa eo biển Hormuz, một trong những tuyến đường vận chuyển dầu mỏ quan trọng nhất thế giới, nơi chiếm khoảng 20% lượng dầu tiêu thụ toàn cầu. Đáp lại, Mỹ tái áp đặt phong tỏa hải quân đối với các cảng của Iran, làm gia tăng nguy cơ xung đột trực tiếp.
Các hành lang xuất khẩu bị đe dọa
Các hành lang xuất khẩu năng lượng khác mà Iran có thể nhắm đến bao gồm eo biển Bab El-Mandeb, nơi kết nối Biển Đỏ với Vịnh Aden, và các tuyến đường qua Vịnh Ba Tư. Việc đóng cửa các tuyến đường này có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến nguồn cung dầu mỏ từ các nước như Ả Rập Xê Út, Kuwait, Bahrain và các quốc gia vùng Vịnh khác.
Lực lượng Houthi ở Yemen, vốn được Iran hậu thuẫn, cũng có thể tham gia vào các cuộc tấn công nhằm vào tàu thuyền qua lại. Trước đây, Houthi đã từng sử dụng tên lửa và máy bay không người lái để tấn công các tàu chở dầu và cơ sở năng lượng của Ả Rập Xê Út.
Phản ứng của Mỹ và đồng minh
Mỹ và các đồng minh, bao gồm Israel, Jordan và các nước vùng Vịnh, đã lên án mạnh mẽ hành động của Iran. Trung tâm Chỉ huy Trung tâm (CENTCOM) của Mỹ đã tăng cường hiện diện quân sự trong khu vực để bảo vệ các tuyến đường biển. Riyadh và Tehran đang trong tình trạng đối đầu gay gắt, với việc Iran đe dọa trả đũa bất kỳ hành động quân sự nào.
“Chúng tôi sẽ không cho phép Iran đe dọa an ninh năng lượng toàn cầu,” một quan chức Mỹ giấu tên tuyên bố. “Chúng tôi sẽ bảo vệ tự do hàng hải và đảm bảo dòng chảy dầu mỏ không bị gián đoạn.”
Tác động đến thị trường năng lượng
Giá dầu thế giới đã tăng vọt sau các tuyên bố của Iran, với dầu Brent vượt mức 100 USD/thùng. Các nhà phân tích cảnh báo rằng nếu Iran thực hiện lời đe dọa đóng cửa thêm các hành lang xuất khẩu, giá dầu có thể tăng lên mức kỷ lục mới, gây ra suy thoái kinh tế toàn cầu.
Các nước nhập khẩu dầu lớn như Trung Quốc, Ấn Độ và các nước châu Âu đang theo dõi sát sao tình hình. Nhiều nước đã kêu gọi kiềm chế và tìm kiếm giải pháp ngoại giao để tránh một cuộc khủng hoảng năng lượng.
Kết luận
Lời đe dọa mới của Iran cho thấy nước này sẵn sàng leo thang xung đột để đối phó với các biện pháp trừng phạt của Mỹ. Với việc eo biển Hormuz đã bị đóng cửa, việc mở rộng phong tỏa sang các tuyến đường khác có thể đẩy khu vực Trung Đông vào một cuộc khủng hoảng nghiêm trọng hơn, ảnh hưởng đến an ninh năng lượng toàn cầu.
