Tại kỳ họp thứ 15 HĐND TP Hà Nội khóa XVI, sáng 4/7, đại biểu Nguyễn Quốc Khánh (tổ đại biểu huyện Đan Phượng) đã chất vấn về tình trạng vỡ thuốc bảo vệ thực vật (BVTV) tại các địa phương, gây ô nhiễm môi trường và ảnh hưởng đến sức khỏe người dân. Đại biểu đặt câu hỏi: 'Bao giờ dân hết lo vỡ thuốc bảo vệ thực vật?'.
Thực trạng vỡ thuốc BVTV tại Hà Nội
Theo đại biểu Nguyễn Quốc Khánh, tình trạng vỡ thuốc BVTV diễn ra nhiều năm qua tại các huyện ngoại thành như Đan Phượng, Hoài Đức, Quốc Oai, Thạch Thất... Mỗi khi có mưa lớn, nước cuốn trôi thuốc BVTV từ các kho chứa, điểm tập kết ra đồng ruộng, kênh mương, gây ô nhiễm nguồn nước và đất. Người dân lo lắng về sức khỏe khi sử dụng nước sinh hoạt và thực phẩm từ khu vực bị ảnh hưởng.
Đại biểu dẫn chứng cụ thể: tại xã Thọ An (huyện Đan Phượng), có điểm tập kết thuốc BVTV tồn tại hơn 10 năm, mỗi năm tiếp nhận hàng trăm tấn thuốc hết hạn, bao bì, vỏ chai. Dù đã được cải tạo nhưng vẫn tiềm ẩn nguy cơ vỡ khi mưa bão. Theo thống kê của Sở Tài nguyên và Môi trường, toàn thành phố có 27 điểm tồn lưu thuốc BVTV, trong đó 12 điểm đã được xử lý, 15 điểm đang chờ xử lý. Lượng thuốc BVTV tồn lưu ước tính khoảng 1.000 tấn, gây khó khăn trong công tác xử lý do kinh phí hạn chế.
Giải pháp từ các cơ quan chức năng
Trả lời chất vấn, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Hà Nội Nguyễn Xuân Đại cho biết, nguyên nhân chính là do nhận thức của người dân và một số đơn vị sản xuất chưa cao, dẫn đến việc sử dụng và xử lý thuốc BVTV không đúng quy định. Bên cạnh đó, hệ thống kho chứa, điểm thu gom chưa đáp ứng yêu cầu kỹ thuật, thiếu kinh phí duy tu, bảo dưỡng.
Ông Đại cam kết: 'Chúng tôi sẽ rà soát toàn bộ các điểm tồn lưu, phân loại mức độ nguy hại, xây dựng lộ trình xử lý dứt điểm trong năm 2024. Đối với các điểm có nguy cơ cao, sẽ triển khai ngay các biện pháp gia cố, di dời khẩn cấp'. Sở cũng phối hợp với UBND các huyện tăng cường tuyên truyền, hướng dẫn người dân thu gom, phân loại bao bì thuốc BVTV đúng cách, đồng thời kiểm tra, xử phạt nghiêm các hành vi vi phạm.
Giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường Hà Nội Nguyễn Trọng Đông thông tin thêm: 'Chúng tôi đã đề xuất UBND thành phố bố trí 50 tỷ đồng từ ngân sách để xử lý các điểm tồn lưu thuốc BVTV trong giai đoạn 2024-2025. Đồng thời, nghiên cứu áp dụng công nghệ xử lý tiên tiến như đốt nhiệt phân, hấp thụ hóa học để giảm thiểu ô nhiễm'.
Tác động đến sức khỏe và môi trường
Theo các chuyên gia, thuốc BVTV tồn lưu lâu ngày có thể thấm vào đất, nước ngầm, gây ô nhiễm nguồn nước sinh hoạt. Nhiều nghiên cứu chỉ ra rằng, tiếp xúc lâu dài với hóa chất trong thuốc BVTV làm tăng nguy cơ ung thư, rối loạn nội tiết, ảnh hưởng đến hệ thần kinh. Người dân sống gần các điểm tồn lưu thường xuyên phải chịu mùi hôi, khó chịu, lo lắng về sức khỏe của bản thân và gia đình.
Bà Nguyễn Thị Lan, một người dân tại xã Thọ An, chia sẻ: 'Mỗi lần mưa to, nước ngập, chúng tôi rất sợ vì không biết thuốc có tràn ra không. Nhiều người trong xóm bị nổi mẩn, ngứa, đi khám bác sĩ nói có thể do dị ứng hóa chất. Chúng tôi mong chính quyền sớm giải quyết để yên tâm sinh sống'.
Kế hoạch hành động của thành phố
Chủ tịch HĐND TP Hà Nội Nguyễn Ngọc Tuấn kết luận, yêu cầu UBND thành phố chỉ đạo các sở, ngành, UBND các quận huyện khẩn trương rà soát, lập danh sách các điểm tồn lưu thuốc BVTV, xác định mức độ ưu tiên xử lý. Đồng thời, tăng cường thanh tra, kiểm tra việc chấp hành pháp luật về quản lý thuốc BVTV, xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm. Thành phố cũng sẽ đẩy mạnh tuyên truyền, nâng cao nhận thức người dân về tác hại của thuốc BVTV và cách sử dụng an toàn.
Theo kế hoạch, đến cuối năm 2024, Hà Nội sẽ xử lý xong 15 điểm tồn lưu thuốc BVTV còn lại, đảm bảo an toàn môi trường và sức khỏe người dân.
