Viện kiểm sát nhân dân Tối cao vừa ban hành cáo trạng truy tố 28 bị can trong vụ án 'Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng, Nhận hối lộ, Môi giới hối lộ' xảy ra tại Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội (nay là Bộ Nội vụ), Công ty CP Cung ứng nhân lực Hoàng Long và các đơn vị liên quan. Trong số đó, bị can Nguyễn Bá Hoan, cựu Thứ trưởng Bộ LĐTBXH, bị truy tố về tội 'Nhận hối lộ'. Cùng bị truy tố tội danh này có các cấp dưới gồm Tống Hải Nam (cựu Cục trưởng), Phạm Viết Hương và Nguyễn Gia Liêm (đều là Phó cục trưởng Cục Quản lý lao động ngoài nước), Lê Thanh Hà (cựu Trưởng phòng Hàn Quốc) cùng 3 cá nhân khác.
Quy trình riêng gây khó khăn cho doanh nghiệp
Theo kết quả điều tra, bị can Nguyễn Bá Hoan giữ chức Thứ trưởng Bộ LĐTBXH từ năm 2020 đến 2025, phụ trách chỉ đạo Cục Quản lý lao động ngoài nước. Các doanh nghiệp tổ chức đưa người đi xuất khẩu lao động phải đăng ký hợp đồng cung ứng lao động và chỉ được thực hiện sau khi có sự đồng ý của Bộ. Lợi dụng quyền hạn, bị can Hoan đã tạo ra quy trình riêng, gây nhiều khó khăn để 'hành' doanh nghiệp. Cụ thể, ông Hoan và cấp dưới thường yêu cầu bổ sung tài liệu và kéo dài thời gian thẩm định khi doanh nghiệp nộp hồ sơ đề nghị phê duyệt hợp đồng xuất khẩu lao động.
Với cách thức này, cựu Thứ trưởng Nguyễn Bá Hoan cùng nhóm cán bộ cấp dưới đã nhiều lần nhận hối lộ từ Công ty Hoàng Long, Sona và Incoop3 để phê duyệt hợp đồng. Trong giai đoạn 2023-2025, Công ty Hoàng Long đã xuất cảnh 129 lao động theo chương trình Visa E7-3. Để được phê duyệt và 'giữ mối quan hệ', tổng giám đốc Nghiêm Quốc Hưng đã chi gần 240.000 USD (tương đương gần 6 tỷ đồng).
Chi tiết các khoản hối lộ
Quá trình triển khai chương trình Visa E7-3, bị can Hưng đã gặp và nhờ ông Hoan chỉ đạo tạo điều kiện phê duyệt nhanh hồ sơ. Đổi lại, cựu Thứ trưởng được hưởng từ 100 đến 200 USD cho mỗi lao động xuất khẩu. Theo thỏa thuận, ông Hưng đã hối lộ ông Hoan 170.000 USD qua hai lần: lần đầu trực tiếp đưa 100.000 USD, lần sau nhờ con rể đưa 70.000 USD. Ngoài ra, ông Hoan còn nhận 50 triệu đồng từ Nguyễn Đức Nam (Chủ tịch HĐQT Công ty Sona) để chỉ đạo đẩy nhanh phê duyệt hồ sơ. Tổng cộng, ông Hoan nhận tới 450.000 USD (khoảng hơn 11 tỷ đồng) và 90 triệu đồng từ các doanh nghiệp, bao gồm cả tiền lễ, Tết.
Đối với cựu Cục trưởng Tống Hải Nam, điều tra cho thấy ông Nam chỉ đạo cấp dưới xây dựng quy trình riêng về phê duyệt hồ sơ hợp đồng xuất khẩu lao động theo chương trình Visa E7-3. Ông Nam yêu cầu Phòng Hàn Quốc đòi hỏi doanh nghiệp phải có tài liệu chứng minh về hạn mức tuyển dụng lao động từ chủ sử dụng tại nước ngoài, tài liệu này buộc phải có xác nhận của cơ quan thẩm quyền Hàn Quốc. Thực tế, doanh nghiệp không thể thu thập được tài liệu theo yêu cầu nên đã chủ động 'đưa tiền cảm ơn' để ông Nam giúp đỡ, bỏ qua lỗi và phê duyệt nhanh hồ sơ. Ông Nam đã nhận tổng cộng 74.000 USD và 100 triệu đồng (tương đương 1,8 tỷ đồng) từ 3 doanh nghiệp, cùng 3,7 tỷ đồng quà biếu vào các dịp lễ, Tết.
Nhận hối lộ trong cấp giấy phép xuất khẩu lao động
Quá trình điều tra cũng làm rõ, cựu Thứ trưởng Nguyễn Bá Hoan và nhóm cấp dưới còn nhận tiền hối lộ trong hoạt động cấp giấy phép xuất khẩu lao động cho doanh nghiệp. Từ năm 2018 đến 2025, cựu Cục trưởng Tống Hải Nam chỉ đạo cấp dưới thu tiền 'bôi trơn' từ các doanh nghiệp xin cấp giấy phép. Để buộc doanh nghiệp phải đưa tiền, ông Nam cho cấp dưới gây khó khăn bằng cách trả hồ sơ, yêu cầu bổ sung thông tin nhiều lần, thậm chí cố tình kéo dài thời gian thẩm định rồi gợi ý doanh nghiệp đưa tiền để hưởng lợi cá nhân. Kết quả, ông Nam đã nhận tổng cộng 4,65 tỷ đồng và 36.000 USD (tương đương 5,5 tỷ đồng) khi cấp 29 giấy phép xuất khẩu lao động. Riêng cựu Thứ trưởng Nguyễn Bá Hoan nhận 950 triệu đồng tiền mặt và 2 đồng hồ trị giá 450 triệu đồng (tổng 1,4 tỷ đồng) từ cấp dưới để tạo điều kiện duyệt 14 giấy phép.
