Cựu Phó Giám đốc Sở Tài nguyên Bình Thuận bị truy tố vì nhận hơn 1,1 tỷ đồng hối lộ
Viện kiểm sát nhân dân Tối cao vừa ban hành cáo trạng truy tố 28 bị can trong vụ án xảy ra tại Công ty Cổ phần Tập đoàn Khoáng sản Đầu tư Hưng Thịnh (Tập đoàn Hưng Thịnh) và các đơn vị liên quan. Trong số này, bị can Phan Thị Xuân Thu, cựu Phó Giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Bình Thuận (cũ), bị truy tố về tội "Nhận hối lộ" sau khi nhận tiền để che giấu sai phạm trong hoạt động khai thác khoáng sản.
Chi tiết vụ việc và hành vi nhận hối lộ
Theo cáo trạng, từ ngày 12/10/2020 đến 30/9/2024, Phan Thành Muôn, Chủ tịch Tập đoàn Hưng Thịnh, đã chỉ đạo khai thác quặng titan vượt độ sâu, vượt công suất và ngoài phạm vi được cấp phép. Hậu quả là hơn 459.981 tấn khoáng vật nặng, trị giá hơn 1.508 tỷ đồng, đã bị khai thác trái phép. Ông Muôn bị truy tố về các tội "Vi phạm quy định về nghiên cứu, thăm dò khai thác tài nguyên", "Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng" và "Đưa hối lộ".
Để quản lý hoạt động khai thác, Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Bình Thuận (cũ) đã thành lập Tổ giám sát 117 do bà Phan Thị Xuân Thu làm tổ trưởng. Trong năm 2022, tổ này đã ba lần kiểm tra tại mỏ titan Hưng Thịnh và phát hiện Công ty HTZT (do Tập đoàn Hưng Thịnh góp vốn) khai thác vượt độ sâu, tái phạm, thuộc trường hợp phải tước giấy phép.
Tuy nhiên, thay vì xử lý nghiêm, bà Thu đã đồng ý với yêu cầu của ông Muôn để điều chỉnh biên bản giám sát. Cụ thể, bà chỉ đạo ông Lê Trung Khánh, thư ký tổ giám sát, sửa biên bản theo hướng có lợi cho doanh nghiệp. Sau mỗi lần biên bản được thông qua, bà Thu và các thành viên tổ giám sát đã nhận tiền từ Trần Vũ Phương, nhân viên của Tập đoàn Hưng Thịnh, theo chỉ đạo của ông Muôn.
Phân tích các lần nhận tiền và điều chỉnh biên bản
Lần thứ nhất (ngày 12/4/2022): Công ty HTZT vi phạm khai thác ở độ sâu cote +35 m, vượt 5 m so với quy định, trên diện tích khoảng 60 ha, đủ điều kiện tước giấy phép. Biên bản đã được sửa thành vi phạm ở cote +36 m, không thuộc trường hợp khai thác không có giấy phép. Sau đó, bà Thu nhận 200 triệu đồng, các thành viên khác nhận 30-100 triệu đồng, tổng cộng 390 triệu đồng.
Lần thứ hai (ngày 28/7/2022): Công ty tiếp tục khai thác trái phép ở độ sâu cote +40 m, thuộc hành vi tái phạm. Biên bản không ghi nhận vi phạm này. Bà Thu nhận 200 triệu đồng trong tổng số 330 triệu đồng đưa cho tổ giám sát.
Lần thứ ba (ngày 22/11/2022): Sau khi doanh nghiệp tái phạm, ông Muôn trực tiếp gặp bà Thu, đưa 500 triệu đồng vào ngày 4/12/2022 để xin bỏ qua lỗi. Biên bản được điều chỉnh từ độ sâu cote +10 m đến +22 m thành cote +36 m. Sau khi thông qua, bà Thu nhận thêm 200 triệu đồng trong tổng số 410 triệu đồng đưa cho tổ giám sát.
Tổng cộng, bà Phan Thị Xuân Thu đã nhận 1,1 tỷ đồng từ ông Phan Thành Muôn, và tổng số tiền hối lộ cho cả đoàn kiểm tra giám sát là hơn 1,6 tỷ đồng. Cáo trạng nhấn mạnh hành vi này đã gây thiệt hại nghiêm trọng cho tài nguyên quốc gia và làm giảm hiệu lực quản lý nhà nước.
Ý nghĩa pháp lý và bài học từ vụ án
Vụ án này làm nổi bật sự cần thiết của việc tăng cường giám sát và minh bạch trong hoạt động khai thác tài nguyên. Việc một cựu cán bộ cấp cao nhận hối lộ để "lấp liếm" sai phạm không chỉ vi phạm pháp luật mà còn làm xói mòn niềm tin của công chúng vào hệ thống quản lý. Các cơ quan chức năng cần rút kinh nghiệm để ngăn chặn tình trạng tương tự trong tương lai, đảm bảo công bằng và bảo vệ tài nguyên thiên nhiên một cách bền vững.
