Từ tháng 4 năm 2026, một loạt chính sách và quy định pháp luật mới sẽ chính thức có hiệu lực, mang lại những thay đổi đáng kể trong nhiều lĩnh vực của đời sống kinh tế - xã hội. Những điều chỉnh này bao gồm từ việc ưu đãi đầu tư gắn liền với chuyển giao công nghệ, siết chặt quản lý tài khoản ngân hàng, tăng mức xử phạt vi phạm phòng cháy chữa cháy, đến mở rộng kênh để người dân phản ánh vi phạm giao thông thông qua ứng dụng số. Các quy định mới được kỳ vọng sẽ nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước, đồng thời tạo dựng một môi trường minh bạch, an toàn và hiện đại hơn cho cả người dân và doanh nghiệp.
Ưu đãi đặc biệt cho dự án đầu tư nước ngoài có chuyển giao công nghệ
Một trong những điểm nhấn quan trọng là chính sách ưu đãi dành cho các dự án đầu tư nước ngoài có nội dung chuyển giao công nghệ. Nội dung này đã được Quốc hội thông qua thông qua Luật Sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chuyển giao công nghệ, số 115/2025/QH15. Cụ thể, điểm c khoản 2 điều 1 của luật này bổ sung chính sách của Nhà nước, trong đó ưu tiên các ưu đãi về đầu tư, thuế, đất đai, tín dụng… đối với các dự án đầu tư nước ngoài có chuyển giao công nghệ, đào tạo nhân lực, phát triển năng lực nghiên cứu, thiết kế, chế tạo hoặc ứng dụng công nghệ tại Việt Nam.
Luật cũng khuyến khích các tổ chức, cá nhân nước ngoài chuyển giao công nghệ cho tổ chức, cá nhân Việt Nam, nhằm nâng cao năng lực tiếp thu, làm chủ và đổi mới công nghệ trong nước. Luật này chính thức có hiệu lực thi hành từ ngày 1 tháng 4 năm 2026, mở ra cơ hội mới cho sự phát triển công nghệ tại Việt Nam.
Siết chặt quản lý tài khoản ngân hàng: Bắt buộc dùng tên thật
Kể từ ngày 1 tháng 4 năm 2026, theo quy định tại Thông tư số 30/2025 của Ngân hàng Nhà nước, toàn bộ tên tài khoản thanh toán của khách hàng cá nhân phải đồng nhất với thông tin trên căn cước công dân hoặc thẻ căn cước. Mục tiêu của quy định này là nâng cao tính bảo mật và an toàn cho mọi giao dịch tài chính.
Các ngân hàng có trách nhiệm kiểm tra lệnh thanh toán, đảm bảo tính hợp pháp và hợp lệ, đồng thời thể hiện đúng số hiệu và tên tài khoản thanh toán trong các giao dịch. Điều này đồng nghĩa với việc các ngân hàng sẽ phải chấm dứt dịch vụ cho phép khách hàng đặt nickname (hay còn gọi là iNick) cho tài khoản, một tính năng trước đây được một số ngân hàng cung cấp để cá nhân hóa thông tin và giúp tên tài khoản dễ nhớ hơn.
Tăng mức xử phạt vi phạm phòng cháy chữa cháy lên đến 40 triệu đồng
Chính phủ đã sửa đổi, bổ sung mức xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực phòng cháy, chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ thông qua Nghị định 69/2026/NĐ-CP, có hiệu lực từ ngày 20 tháng 4 năm 2026. Theo đó, hành vi trang bị phương tiện chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ cơ giới không bảo đảm số lượng hoặc không đáp ứng yêu cầu kỹ thuật sẽ bị phạt tiền từ 30 đến 40 triệu đồng.
Ngoài ra, mức phạt này cũng áp dụng cho các hành vi như trang bị, lắp đặt thiết bị thuộc hệ thống báo cháy hoặc hệ thống chữa cháy không bảo đảm theo quy định. Người vi phạm còn phải trang bị lại phương tiện chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ cơ giới đạt yêu cầu, nhằm đảm bảo an toàn phòng cháy chữa cháy một cách hiệu quả.
Mở rộng kênh phản ánh vi phạm giao thông qua ứng dụng VNeID
Từ ngày 1 tháng 4 năm 2026, Nghị định số 61/2026 của Chính phủ chính thức có hiệu lực, quy định chi tiết về việc thu thập và sử dụng dữ liệu từ thiết bị kỹ thuật do cá nhân, tổ chức cung cấp để phát hiện vi phạm hành chính. Một trong những nội dung đáng chú ý là quy định cho phép người dân phản ánh các vi phạm hành chính, bao gồm vi phạm về trật tự, an toàn giao thông, ngay trên ứng dụng định danh điện tử quốc gia (VNeID).
Người dân có thể gửi dữ liệu phản ánh vi phạm thông qua nhiều hình thức: trực tiếp tại cơ quan có thẩm quyền, qua thư điện tử, cổng thông tin điện tử hoặc ứng dụng di động như VNeID. Việc đa dạng hóa kênh tiếp nhận không chỉ tạo thuận lợi cho cá nhân, tổ chức tham gia giám sát mà còn giúp cơ quan chức năng xử lý thông tin một cách kịp thời và hiệu quả.
Nghị định cũng quy định rõ trách nhiệm của cá nhân, tổ chức cung cấp dữ liệu, bao gồm việc cung cấp đầy đủ thông tin cá nhân, chịu trách nhiệm về tính xác thực của dữ liệu, và phối hợp với cơ quan chức năng khi được yêu cầu. Dữ liệu thu được, nếu đáp ứng yêu cầu, sẽ được sử dụng làm căn cứ để xác minh, phát hiện và xử phạt vi phạm hành chính theo quy định của pháp luật.
Quy định về xử phạt trục xuất đối với người nước ngoài vi phạm pháp luật
Chính phủ đã ban hành Nghị định số 59/2026/NĐ-CP, quy định về hình thức xử phạt trục xuất, biện pháp tạm giữ người, áp giải người vi phạm theo thủ tục hành chính và quản lý người nước ngoài vi phạm pháp luật Việt Nam trong thời gian làm thủ tục trục xuất. Nghị định này có hiệu lực từ ngày 1 tháng 4 năm 2026 và thay thế Nghị định số 142/2021/NĐ-CP.
Nghị định áp dụng đối với các trường hợp như người có hành vi vi phạm pháp luật hành chính bị tạm giữ hoặc áp giải, người nước ngoài vi phạm pháp luật Việt Nam phải bị trục xuất, cũng như các cơ quan, đơn vị có liên quan trong quá trình thực hiện. Quy định này nhằm tăng cường hiệu quả quản lý và xử lý vi phạm đối với người nước ngoài, đảm bảo trật tự và an ninh xã hội.
Điều kiện miễn thi tốt nghiệp THPT môn ngoại ngữ được mở rộng
Bộ Giáo dục và Đào tạo đã sửa đổi, bổ sung Quy chế thi tốt nghiệp THPT năm 2026 thông qua Thông tư 13/2026, có hiệu lực từ ngày 24 tháng 4 năm 2026. Theo đó, danh mục chứng chỉ ngoại ngữ được dùng để miễn thi môn ngoại ngữ khi xét tốt nghiệp THPT 2026 đã được bổ sung thêm hai chứng chỉ: tiếng Hàn TOPIK và tiếng Anh quốc tế Versant English Placement Test (VEPT).
Với Thông tư này, số lượng chứng chỉ được chấp nhận để miễn thi ngoại ngữ đã tăng lên 22, bao gồm các ngôn ngữ như tiếng Anh, tiếng Nga, tiếng Pháp, tiếng Trung, tiếng Đức, tiếng Nhật và tiếng Hàn. Các chứng chỉ này phải còn hiệu lực đến thời điểm thí sinh làm thủ tục dự thi, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho học sinh trong việc chuẩn bị cho kỳ thi tốt nghiệp.
Tóm lại, các chính sách và quy định mới có hiệu lực từ tháng 4 năm 2026 phản ánh sự nỗ lực của Nhà nước trong việc hoàn thiện khung pháp lý, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, và bảo vệ quyền lợi của người dân. Những thay đổi này hứa hẹn mang lại một môi trường sống và làm việc an toàn, minh bạch và hiện đại hơn trong thời gian tới.
