Ngày 9 tháng 5, một con chó thả rông bất ngờ tấn công nhiều người đi đường tại xã Quỳnh Anh, Nghệ An. Theo người dân địa phương, con chó không rõ chủ nuôi, chạy qua nhiều tuyến đường và lao vào cắn người khi gặp.
Hậu quả nghiêm trọng
Hậu quả là 6 người dân, bao gồm 3 học sinh và 3 người lớn, bị con chó này tấn công và bị thương. Một nạn nhân phải nhập viện điều trị với vết thương rất nặng. Người dân địa phương sau đó đã vây đánh chết con chó, trong khi chính quyền và cơ quan chức năng chưa xác định được chủ nhân của nó.
Trung tâm tiêm chủng Minh Lương, nơi tiếp nhận các nạn nhân tiêm phòng bệnh dại, cho biết trong vòng một tháng qua, trung tâm đã tiếp nhận 12 nạn nhân bị chó cắn đến tiêm phòng dại.
Các vụ việc tương tự
Trước đó, vào trung tuần tháng 4, bà N.T.N (ngụ phường Vinh Lộc, Nghệ An) đang đi bộ tập thể dục trên đường gần nhà cùng người hàng xóm thì bất ngờ bị một con chó dữ lao vào tấn công. Bà N. la hét và tìm cách xua đuổi, nhưng con vật vẫn hung hãn lao vào cắn, khiến bà phải nhập viện với nhiều vết thương ở cánh tay. Con chó này sau đó tiếp tục tấn công thêm hai phụ nữ khác đang đi tập thể dục, khiến các nạn nhân bị thương ở vùng chân và ngực, trong đó một người phải nhập viện điều trị.
Điều đáng lo ngại là con chó này nghi đã bị bệnh dại, nhưng sau đó không rõ nó đi đâu. Chính quyền địa phương đã tiến hành rà soát, trích xuất camera để xác minh và truy tìm chủ nuôi nhưng vẫn chưa xác định được.
Cũng trong tháng 4, tại xã Tân Châu (Nghệ An), con chó của một gia đình có biểu hiện mắc bệnh dại bất ngờ cắn hàng loạt con chó khác trong khu vực, sau đó lăn ra chết. Kết quả xét nghiệm xác định mẫu bệnh phẩm từ con chó này dương tính với virus dại. Rất may, con chó này chưa cắn người nào. Sau khi xác định con chó đã tấn công 12 con chó khác, chính quyền địa phương đã tiêu hủy toàn bộ 12 con chó bị cắn và triển khai khử trùng khu vực xuất hiện ổ dịch.
Khó khăn trong kiểm soát
Theo số liệu từ Chi cục Chăn nuôi và Thú y tỉnh Nghệ An, địa phương hiện có hơn 306.400 con chó nuôi tại các hộ gia đình. Tuy nhiên, chỉ khoảng 50-55% được tiêm phòng bệnh dại. Số liệu này có thể chưa đầy đủ vì nhiều hộ dân nuôi chó nhưng không khai báo với chính quyền hoặc tăng số lượng chó nuôi mà không khai báo để cập nhật.
Ông Trần Võ Ba, Phó Chi cục Chăn nuôi và Thú y tỉnh Nghệ An, cho biết khó khăn lớn nhất hiện nay là thiếu cán bộ thú y. Nhiều xã chỉ có một cán bộ thú y phụ trách tiêm phòng cho tổng đàn vật nuôi trên địa bàn, trong khi sau khi sáp nhập xã, số lượng vật nuôi trong xã rất lớn. Theo ông Ba, các đợt tiêm phòng dại chó, mèo gần đây cho thấy, mặc dù trước khi tiêm, chính quyền và ban cán sự xóm nhiều lần thông báo trên loa truyền thanh để người dân nhốt vật nuôi vào ngày tiêm, nhưng một số hộ dân vẫn không thực hiện.
Ông Hồ Nghĩa Đường, Chủ tịch UBND xã Quỳnh Anh, thông tin rằng sau vụ việc chó thả rông tấn công 6 người, chính quyền đã chỉ đạo theo dõi dịch tễ bệnh dại trong vùng. Việc xác định chủ nuôi rất khó khăn khi có thông tin con chó chạy từ xã khác đến. Xã Quỳnh Anh có hơn 2.660 con chó nuôi. Xã đã nhiều lần thông báo, khuyến cáo người dân chủ động tiêm phòng dại cho chó, mèo, quản lý chặt chẽ, không thả rông và kịp thời báo cho cơ quan chức năng khi phát hiện chó, mèo có biểu hiện nghi mắc bệnh dại, nhưng nhiều hộ dân vẫn chưa chấp hành nghiêm túc.
Cũng theo ông Đường, hành vi thả rông chó đã có quy định xử phạt hành chính, nhưng để xác định chủ nuôi khi chó thả rông gặp khó khăn vì địa bàn rộng, vật nuôi di chuyển đi nhiều nơi.
Tại xã Tân Châu, sau khi xuất hiện ổ dịch bệnh dại, xã đã thành lập 34 tổ tuần tra tại 34 xóm. Các tổ này có nhiệm vụ vận động người dân tiêm phòng vắc xin phòng bệnh dại cho chó, mèo và không thả rông. Các gia đình thả rông chó, nếu bị phát hiện, các tổ tuần tra sẽ báo cáo lên xã để xử phạt hành chính. Tuy nhiên, lãnh đạo xã này cho hay, do địa bàn rộng, lực lượng tham gia các tổ còn mỏng, đa số đều kiêm nhiệm nên việc tuần tra, kiểm soát chưa đồng bộ. Vị này nói: "Chúng tôi sẽ chỉ đạo để tăng cường hiệu quả của các tổ tuần tra, sau một thời gian vận động, nhắc nhở, chúng tôi sẽ siết chặt và xử lý quyết liệt hơn đối với các trường hợp vi phạm".
Quy định xử phạt
Theo Nghị định 282 năm 2025 về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực an ninh, trật tự, an toàn xã hội; phòng, chống tệ nạn xã hội; phòng, chống bạo lực gia đình, hành vi "thả rông động vật nuôi trong đô thị hoặc nơi công cộng" sẽ bị xử phạt cảnh cáo hoặc phạt tiền từ 500.000 đồng đến 1 triệu đồng. Nếu "để động vật nuôi gây thương tích hoặc gây thiệt hại tài sản cho tổ chức, cá nhân khác" bị phạt tiền từ 2 triệu đến 3 triệu đồng.
Trường hợp chủ nuôi không quản lý chó, để chó cắn người khác dẫn đến chết người do sự cẩu thả, chủ quan có thể phạm tội vô ý làm chết người. Theo quy định tại Bộ luật Hình sự 2015, tội này có thể bị phạt tù từ 1 đến 5 năm, mức cao nhất có thể bị phạt tù từ 3 đến 10 năm.
