Bộ Tài chính sẽ thành lập tổ nghiên cứu để đánh giá kết quả triển khai bảo hiểm bắt buộc trách nhiệm dân sự của chủ xe mô tô, xe gắn máy, từ đó đề xuất nội dung sửa đổi Nghị định 67/2023/NĐ-CP trong nửa cuối năm nay. Động thái này diễn ra sau khi cử tri tỉnh Cà Mau kiến nghị bãi bỏ loại hình bảo hiểm này vì cho rằng chưa mang lại hiệu quả thiết thực.
Phản hồi từ Bộ Tài chính
Không đồng tình với kiến nghị bãi bỏ, Bộ Tài chính khẳng định sẽ nghiên cứu để đề xuất lộ trình sửa đổi, bổ sung Nghị định 67 cho phù hợp. Ông Phạm Văn Đức, Phó cục trưởng Cục Quản lý, giám sát bảo hiểm, cho biết Bộ đã thành lập Tổ Nghiên cứu bảo hiểm bắt buộc trách nhiệm dân sự của chủ xe cơ giới, với sự tham gia của Hiệp hội Bảo hiểm Việt Nam và các doanh nghiệp bảo hiểm có thu phí lớn về bảo hiểm xe máy.
Tổ sẽ rà soát việc thực hiện các quy định tại Nghị định 67, đánh giá kết quả triển khai riêng đối với bảo hiểm xe mô tô, xe gắn máy, có tham khảo kinh nghiệm quốc tế. Mục tiêu là tổng hợp khó khăn, vướng mắc từ các bên liên quan để đề xuất giải pháp phù hợp.
Nội dung sửa đổi dự kiến
Các nội dung được đề xuất sửa đổi tập trung vào: đơn giản hóa thủ tục, hồ sơ bồi thường; rà soát mức trách nhiệm bồi thường về người; hoàn thiện quy định cung cấp sản phẩm bảo hiểm nhằm cắt giảm chi phí vận hành. Mục tiêu là hoàn thiện hành lang pháp lý, tăng cường niềm tin của người dân và doanh nghiệp. Lộ trình dự kiến triển khai trong nửa cuối năm 2026, với báo cáo đề xuất sửa đổi vào cuối năm.
Thực trạng bảo hiểm xe máy hiện nay
Hiện nay, tỷ lệ bồi thường của bảo hiểm xe máy bắt buộc khá thấp so với các loại hình bảo hiểm khác. Người dân gặp khó khăn khi yêu cầu chi trả bảo hiểm sau tai nạn, thủ tục rườm rà và phức tạp. Điều này dẫn đến sự thiếu tin tưởng vào loại hình bảo hiểm này.
Kinh nghiệm quốc tế
Bộ Tài chính cho biết, nhiều quốc gia phát triển như Mỹ, EU, Nhật Bản, Hàn Quốc, cũng như các nước đang phát triển như Ấn Độ, Trung Quốc, ASEAN đều duy trì bảo hiểm bắt buộc trách nhiệm dân sự đối với xe máy. Tại châu Âu, hệ thống quản trị hiện đại với dữ liệu kết nối đồng bộ giữa các cơ quan giúp xác minh tai nạn và giải quyết bồi thường nhanh chóng, minh bạch. Nhiều nước còn có quỹ bảo vệ nạn nhân tai nạn giao thông.
Tại Nhật Bản, mô hình cân bằng kết hợp bảo hiểm bắt buộc với mức bồi thường cơ bản và khuyến khích bảo hiểm tự nguyện mở rộng phạm vi bảo vệ.
Đề xuất từ chuyên gia
Tiến sĩ kinh tế Lê Bá Chí Nhân cho rằng: "Bài học lớn nhất Việt Nam cần tham khảo không phải là lựa chọn giữa bắt buộc hay tự nguyện, mà là cách thiết kế một hệ thống bảo hiểm lấy hiệu quả bồi thường làm trung tâm." Ông đề xuất số hóa toàn bộ quy trình bồi thường, kết nối dữ liệu giữa công an, y tế và doanh nghiệp bảo hiểm để giảm giấy tờ, đồng thời công khai định kỳ các chỉ số như tỷ lệ bồi thường, thời gian giải quyết hồ sơ và tỷ lệ khiếu nại của từng doanh nghiệp.
