Chuyên cơ Không lực Một mới do Qatar tặng Tổng thống Mỹ Donald Trump không được trang bị đầy đủ các hệ thống phòng vệ như mẫu cũ, gây lo ngại cho giới an ninh, theo tờ New York Times.
Quá trình nâng cấp vội vã và thiếu hụt hệ thống phòng vệ
Chiếc máy bay, được đưa vào sử dụng vội vã theo yêu cầu của ông Trump, thiếu nhiều hệ thống phòng thủ tên lửa và đối phó mối đe dọa vốn có trên Không lực Một tiêu chuẩn. Các cựu quan chức Không quân Mỹ cho biết họ bất ngờ khi ông Trump sử dụng máy bay này cho các chuyến công du nước ngoài, nơi tiềm ẩn rủi ro an ninh cao hơn.
Không quân Mỹ thừa nhận trong tuyên bố ngày 19/6 rằng chiếc chuyên cơ tạm thời này đã phải lược bỏ một số năng lực phục vụ nhiệm vụ ít khi được sử dụng, vốn sẽ do Boeing cung cấp. Tuy nhiên, họ khẳng định không có sự đánh đổi nào liên quan đến an ninh, an toàn hay hệ thống thông tin liên lạc.
Phản ứng từ Nhà Trắng và các quan chức
Giám đốc truyền thông Nhà Trắng Steven Cheung cho biết: “Chiếc Không lực Một mới là máy bay hiện đại bậc nhất, được trang bị các quy trình an ninh ở mức cao nhằm bảo đảm an toàn cho tổng thống và đội ngũ của ông. Như tổng thống đã nói gần đây, nước Mỹ có nhiều kẻ thù đang nhắm vào ông, và chúng tôi sử dụng mọi biện pháp sẵn có để đối phó các mối đe dọa đó.”
Ông Frank Kendall, cựu Bộ trưởng Không quân Mỹ, nhận định với New York Times: “Do không đủ thời gian, chiếc máy bay không được nâng cấp đầy đủ theo tiêu chuẩn của Không lực Một, nên vẫn còn thiếu một số hệ thống về an ninh, thông tin liên lạc và hỗ trợ nhiệm vụ. Trong bối cảnh căng thẳng với Iran, điều này có thể đáng lo ngại. Thành thật mà nói, tôi khá bất ngờ khi thấy chiếc máy bay này được sử dụng cho các chuyến bay ra ngoài nước Mỹ.”
Lỗ hổng an ninh và lo ngại từ các thượng nghị sĩ
Một ngày trước chuyến đi Thổ Nhĩ Kỳ, 13 thượng nghị sĩ Dân chủ do Thượng nghị sĩ Christopher S. Murphy dẫn đầu đã gửi thư cho Không quân Mỹ, yêu cầu giải trình về quá trình nâng cấp. Bức thư viết: “Những phát biểu của chính ông Trump - trong đó có việc ông ca ngợi chiếc máy bay mang lại 'một mức độ xa hoa chưa từng có' - cho thấy các quyết định này đã ưu tiên sự thoải mái và sở thích cá nhân của ông Trump hơn là lợi ích an ninh quốc gia của Mỹ.”
Theo ba cựu quan chức Lầu Năm Góc, các hệ thống phòng thủ tên lửa trên Không lực Một cũ có thể dễ dàng quan sát dưới cánh và đuôi máy bay, nhưng những bộ phận tương tự không xuất hiện trên chiếc Boeing 747 do Qatar tặng. Dù chưa từng phải sử dụng, các hệ thống này vẫn được xem là thành phần thiết yếu trong lớp bảo vệ an ninh.
Yếu tố Iran và sự thay đổi phương án di chuyển
Các quan chức Mỹ cáo buộc Iran nhắm mục tiêu vào ông Trump từ sau vụ không kích khiến tướng Qassim Suleimani thiệt mạng năm 2020. Mật vụ Mỹ lo ngại ông Trump ở quá gần Iran trong thời gian tại Ankara, và đã yêu cầu tổng thống đổi sang chiếc Không lực Một cũ để rời Thổ Nhĩ Kỳ. Ông Trump giải thích việc đổi máy bay là để chiếc mới có thể ghé qua các căn cứ quân sự giới thiệu với binh sĩ.
Một cựu quan chức cấp cao Nhà Trắng cho biết mỗi khi xuất hiện lo ngại về an ninh, giữa Nhà Trắng với các cố vấn quân sự và Mật vụ thường xảy ra bất đồng, nhưng cuối cùng vẫn thống nhất phương án giảm thiểu rủi ro.
