Đại hội đại biểu toàn quốc Mặt trận Tổ quốc Việt Nam lần thứ XI, nhiệm kỳ 2026-2031, sẽ chính thức diễn ra từ ngày 11 đến 13 tháng 5 năm 2026 tại Thủ đô Hà Nội. Sự kiện chính trị quan trọng này đánh dấu bước phát triển mới của MTTQ Việt Nam trong việc phát huy dân chủ, truyền thống yêu nước và sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc.
Báo cáo chính trị với nhiều điểm mới
Báo cáo chính trị trình tại Đại hội có tiêu đề: "Nâng cao vai trò nòng cốt chính trị của MTTQ Việt Nam trong phát huy dân chủ, truyền thống yêu nước, sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc, xây dựng đất nước phát triển giàu mạnh, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc". Theo ông Nguyễn Bình Minh, Ủy viên Đoàn Chủ tịch, Chánh Văn phòng Cơ quan Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam, báo cáo chính trị lần này kế thừa những nội dung ưu việt của nhiệm kỳ trước, đồng thời có nhiều điểm mới quan trọng, thể hiện sự đổi mới và sáng tạo.
Dự thảo báo cáo đã xây dựng hệ thống giải pháp, nhiệm vụ bao quát toàn diện các yêu cầu của Đảng và nhân dân, đồng thời cụ thể hóa để MTTQ các cấp và các tổ chức thành viên dễ dàng triển khai. Các chỉ tiêu được đề ra cụ thể, được rà soát kỹ lưỡng, đảm bảo tính khả thi cao và có thể đo lường được hiệu quả thực hiện.
Ba nội dung trọng tâm của báo cáo
Báo cáo chính trị lần này được đặt ra trong bối cảnh đặc biệt, với ba nội dung trọng tâm: Thứ nhất, cụ thể hóa tinh thần các Nghị quyết của Đảng vào báo cáo chính trị; Thứ hai, thể hiện vai trò, vị thế lớn hơn của Mặt trận trong việc xây dựng tương tác, đối tác với các tổ chức chính trị - xã hội và các hội đoàn; Thứ ba, bám sát các mục tiêu cụ thể. Dự thảo xây dựng các nhóm giải pháp vừa bao quát các yêu cầu đối với công tác Mặt trận, vừa cụ thể để các tổ chức thành viên dễ thực hiện.
Ba đột phá chiến lược
Theo ông Nguyễn Bình Minh, dự thảo báo cáo chính trị đã đề ra ba đột phá chiến lược quan trọng:
- Hoàn thiện cơ chế, đổi mới mạnh mẽ nội dung và phương thức hoạt động của MTTQ Việt Nam các cấp, tập trung hướng về cơ sở và địa bàn dân cư.
- Nâng cao chất lượng, hiệu quả giám sát, phản biện xã hội theo hướng chủ động, từ sớm, từ xa, ngay từ khâu xây dựng chính sách.
- Xây dựng đội ngũ cán bộ Mặt trận chuyên nghiệp, đáp ứng yêu cầu trong tình hình mới.
Bổ sung Chương trình hành động về khoa học công nghệ và chuyển đổi số
Một điểm mới nổi bật so với nhiệm kỳ trước là việc bổ sung Chương trình hành động số 7 về tham gia phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, xây dựng xã hội số và đẩy mạnh chuyển đổi số trong hệ thống MTTQ Việt Nam. Theo Ban Thường trực Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam, việc xây dựng chương trình mới nhằm thực hiện yêu cầu thúc đẩy phát triển khoa học công nghệ và chuyển đổi số theo Nghị quyết số 57 của Bộ Chính trị, đồng thời đáp ứng yêu cầu đổi mới nội dung, phương thức hoạt động của MTTQ trong giai đoạn mới.
Chỉ tiêu bám sát cơ sở và "Tháng nghe dân nói"
Trong dự thảo báo cáo chính trị, các nhiệm vụ, giải pháp đều được thiết kế theo hướng cụ thể hơn và tập trung về cơ sở. Trong số 15 chỉ tiêu đặt ra, có 12 chỉ tiêu bám sát cấp cơ sở và yêu cầu phải đo đếm được kết quả. Ông Nguyễn Bình Minh nhấn mạnh, khác với các nhiệm kỳ trước, Ban Thường trực Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam đã xây dựng đề xuất khung chương trình hành động thực hiện nghị quyết với khoảng 100 nhiệm vụ cụ thể. Các nhiệm vụ này có nội dung giải pháp thực hiện rõ, phân công đơn vị chủ trì, đơn vị phối hợp, tiến độ và giai đoạn thực hiện. Trong đó, khoảng hơn 30 nhiệm vụ gắn trực tiếp với cấp cơ sở và 20 nhiệm vụ gián tiếp gắn với cấp cơ sở.
MTTQ cũng sẽ xây dựng đề án đổi mới, nâng cao chất lượng hoạt động của Ban Công tác Mặt trận ở khu dân cư; hướng dẫn xây dựng khu dân cư đoàn kết, hạnh phúc; phối hợp thực hiện hiệu quả các quy định về dân chủ ở cơ sở gắn với phương châm "dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân giám sát, dân thụ hưởng"; và nghiên cứu tổ chức "Tháng nghe dân nói" ở tất cả các cấp.
Phương châm "3 dễ, 3 rõ, 3 đo"
Bà Hà Thị Nga, Phó Chủ tịch – Tổng Thư ký Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam, cho biết Đại hội lần thứ XI có những điểm mới mang tính đột phá trong nội dung văn kiện, được xây dựng với tư duy "hành động thay vì khẩu hiệu". Dự thảo báo cáo chính trị không chỉ kế thừa các giá trị ưu việt mà còn tập trung cụ thể hóa tinh thần các Nghị quyết của Đảng, khẳng định vị thế lớn hơn của Mặt trận trong việc xây dựng tương tác, đối tác với các tổ chức thành viên.
Điểm khác biệt rõ rệt so với các nhiệm kỳ trước là thay vì đợi sau Đại hội mới xây dựng kế hoạch, nhiệm kỳ này dự thảo kế hoạch thực hiện Nghị quyết đã được xây dựng song song với hơn 100 nhiệm vụ giải pháp cụ thể, phân công rõ trách nhiệm và lộ trình thực hiện. Đặc biệt, phương châm "3 dễ, 3 rõ, 3 đo" (Dễ hiểu – Dễ nhớ – Dễ làm; Rõ mục tiêu – Rõ trách nhiệm – Rõ thời gian; Đo đầu vào – Đo đầu ra – Đo tác động) được áp dụng triệt để cho hơn 30 nhiệm vụ gắn trực tiếp với cấp cơ sở. Đây là bước đi quyết liệt nhằm nâng cao chất lượng công tác giám sát, phản biện xã hội ngay từ khâu xây dựng chính sách và xây dựng đội ngũ cán bộ Mặt trận chuyên nghiệp, đáp ứng kỳ vọng của nhân dân về một tổ chức hành động thực chất và hiệu quả trong kỷ nguyên mới.
Ứng dụng chuyển đổi số tại Đại hội
Đại hội đại biểu toàn quốc MTTQ Việt Nam lần thứ XI được Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam đẩy mạnh ứng dụng chuyển đổi số trong tổ chức và điều hành. Ứng dụng "Đại hội XI - MTTQ Việt Nam" sẽ hỗ trợ đại biểu tra cứu tài liệu, sơ đồ chỗ ngồi, cập nhật thông tin nhanh chóng. Không gian triển lãm "Mặt trận số" cũng được bố trí với các nội dung như thực tế ảo, "Bức tường lịch sử", giới thiệu các nền tảng số tiêu biểu. Đồng thời, Đại hội ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong điểm danh đại biểu bằng camera AI và sản xuất các sản phẩm truyền thông.
