Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 14/7 cho biết ông không loại trừ khả năng tiến hành một chiến dịch tấn công trên bộ tại Iran, đồng thời hé lộ kịch bản chiếm giữ đảo Kharg - cửa ngõ xuất khẩu dầu mỏ chính của Tehran. Theo RT, ông Trump nói rằng các lực lượng đồng minh không được nêu tên có thể đảm nhận nhiệm vụ này mà không cần quân đội Mỹ trực tiếp tham chiến.
Mỹ tiếp tục không kích Iran, nhắm vào đảo Greater Tunb
Ngày 15/7, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) thông báo đã hoàn tất một đợt không kích kéo dài 90 phút nhằm vào Iran, đánh dấu đợt tấn công mới nhất sau nhiều đêm liên tiếp. Trên mạng xã hội X, CENTCOM cho biết đã sử dụng vũ khí chính xác để tập kích hệ thống phòng thủ bờ biển cùng các kho chứa và bệ phóng tên lửa hành trình trên đảo Greater Tunb. Cuộc không kích bắt đầu lúc 6h sáng theo giờ miền Đông nước Mỹ và kết thúc vào lúc 7h30 phút.
Theo Al Jazeera, đảo Greater Tunb là một trong những hòn đảo nhỏ gần cửa ngõ phía tây của eo biển Hormuz. Các chuyên gia cho rằng hòn đảo này cùng với Abu Musa, Lesser Tunb, Hengam, Qeshm, Larak và Hormuz tạo thành "vành đai phòng thủ" của Iran đối với eo biển Hormuz, theo nghiên cứu của Đại học Tôn Trung Sơn (Trung Quốc). Giới chức Iran từng ví những hòn đảo này là "các tàu sân bay cố định và không thể đánh chìm" của Tehran. Năm ngoái, truyền thông nhà nước Iran dẫn lời Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) cho biết lực lượng này đang tăng cường hiện diện trên các đảo Abu Musa, Greater Tunb và Lesser Tunb.
Trump để ngỏ khả năng chiến dịch trên bộ, nhắm đảo Kharg
Trong cuộc phỏng vấn với Fox News, Tổng thống Trump tuyên bố: "Đôi khi cần phải có một chiến dịch trên bộ, nhưng sẽ có những lực lượng khác tiến hành chiến dịch đó thay chúng ta... Chúng tôi đã tấn công đảo Kharg hai lần, thậm chí ba lần. Tôi đã nói: 'Đánh tất cả mọi thứ, trừ dầu mỏ!'". Đảo Kharg, nằm cách bờ biển vùng Vịnh của Iran khoảng 25 km, xử lý khoảng 90% lượng dầu thô xuất khẩu của nước này, là cửa ngõ chính mang lại nguồn thu từ dầu mỏ. Trước khi lệnh ngừng bắn được thiết lập vào tháng 4, ông Trump từng đe dọa chiếm đảo Kharg để lấy dầu. Khi được hỏi liệu ông vẫn có ý định đó hay không, ông đáp: "Nếu chúng tôi làm suy yếu họ đủ mạnh và đủ sâu, tôi sẽ làm như vậy".
Tổng thống Mỹ cũng tuyên bố sẽ tăng cường chiến dịch không kích, khẳng định các cuộc tấn công sẽ tiếp diễn cho đến khi ông quyết định "như vậy là đủ". Ông nói thêm: "Chúng sẽ tiếp tục cho đến khi tôi nói là đủ. Tuần tới sẽ là các nhà máy điện. Tuần tới sẽ là các cây cầu. Chúng tôi sẽ phá hủy toàn bộ nhà máy điện của họ. Chúng tôi sẽ loại bỏ mọi cây cầu, trừ khi họ ngồi vào bàn đàm phán".
Đáp lại, IRGC ngày 15/7 tuyên bố eo biển Hormuz sẽ tiếp tục bị đóng cho đến khi Mỹ chấm dứt không kích và dỡ bỏ lệnh phong tỏa các cảng của Iran. Đài Press TV dẫn tuyên bố của IRGC: "Hoặc hoạt động xuất khẩu dầu mỏ và khí đốt của khu vực sẽ dành cho tất cả mọi người, hoặc sẽ không dành cho bất kỳ ai".
Thách thức của chiến dịch trên bộ tại Iran
Theo các quan chức Mỹ, một chiến dịch tấn công sâu vào đảo Kharg đòi hỏi quy mô bộ binh lớn và tiềm ẩn nguy cơ thương vong nặng nề. Giáo sư Nader Hashemi từ Đại học Georgetown cho rằng việc duy trì sự hiện diện lâu dài là thách thức lớn về chi phí và hậu cần. Việc kiểm soát các đảo lớn như Qeshm gặp khó khăn do vị trí sát đất liền, trong khi các đảo nhỏ như Hengam dù dễ tiếp cận nhưng tiềm ẩn rủi ro từ hệ thống phòng vệ của Iran.
Chuyên gia Andreas Krieg ước tính một chiến dịch như vậy cần huy động từ 5.000 đến 10.000 nhân sự ban đầu, con số có thể gia tăng nhanh chóng nếu phạm vi mở rộng. Hoạt động tiếp tế qua vùng biển nhiều rủi ro đòi hỏi sự bảo vệ liên tục, dễ biến nỗ lực này thành cam kết kéo dài và tốn kém. Ngoài ra, mọi hành động quân sự nhắm vào đảo Kharg sẽ làm leo thang căng thẳng và đe dọa nghiêm trọng đến thị trường năng lượng toàn cầu. Giáo sư Hashemi tỏ ra hoài nghi về khả năng Washington thực sự tiến hành kịch bản này, nhằm tránh lặp lại một cuộc chiến hao tổn nguồn lực.
