Tổng thống Mỹ Donald Trump vừa đưa ra lời đe dọa cứng rắn đối với Iran, tuyên bố Washington sẽ thâu tóm eo biển Hormuz – một trong những tuyến đường vận chuyển dầu mỏ quan trọng nhất thế giới – nếu Tehran không đạt được thỏa thuận hạt nhân mới. Phát biểu này được đưa ra trong bối cảnh căng thẳng giữa hai nước leo thang sau khi Mỹ rút khỏi thỏa thuận hạt nhân Iran (JCPOA) năm 2018.
Lời đe dọa từ Tổng thống Trump
Trong một cuộc phỏng vấn với kênh Fox News ngày 10/4, ông Trump nhấn mạnh: “Nếu Iran không đồng ý thỏa thuận, chúng tôi sẽ thâu tóm eo biển Hormuz. Họ sẽ không thể bán dầu được nữa.” Tuyên bố này cho thấy lập trường cứng rắn của Mỹ trong việc gây sức ép kinh tế lên Iran, vốn đang phải đối mặt với các lệnh trừng phạt nghiêm ngặt từ Washington.
Tầm quan trọng của eo biển Hormuz
Eo biển Hormuz kết nối Vịnh Ba Tư với vịnh Oman và Biển Ả Rập, là tuyến đường huyết mạch cho khoảng 20% lượng dầu thô và sản phẩm dầu mỏ toàn cầu. Bất kỳ sự gián đoạn nào tại đây cũng có thể đẩy giá dầu lên cao và gây chấn động thị trường năng lượng thế giới. Iran từ lâu đã đe dọa đóng cửa eo biển này nếu bị tấn công hoặc bị cản trở xuất khẩu dầu.
Phản ứng từ Iran
Đáp lại lời đe dọa của ông Trump, Bộ trưởng Ngoại giao Iran Mohammad Javad Zarif tuyên bố: “Iran sẽ bảo vệ eo biển Hormuz bằng mọi giá. Đây không phải là sân chơi của Mỹ.” Iran cũng khẳng định họ có đủ năng lực quân sự để đối phó với bất kỳ hành động quân sự nào từ phía Mỹ. Căng thẳng giữa hai nước đã gia tăng kể từ khi Mỹ áp đặt các lệnh trừng phạt mới nhằm vào ngành dầu mỏ và ngân hàng của Iran.
Hệ lụy kinh tế và an ninh
Các chuyên gia nhận định rằng việc Mỹ thâu tóm eo biển Hormuz có thể dẫn đến một cuộc đối đầu quân sự trực tiếp giữa hai nước, đẩy giá dầu vượt ngưỡng 100 USD/thùng. Theo dữ liệu từ Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ (EIA), khoảng 21 triệu thùng dầu mỗi ngày đi qua eo biển này. Ngoài ra, các đồng minh của Mỹ như Saudi Arabia và UAE cũng sẽ bị ảnh hưởng nặng nề nếu tuyến đường này bị phong tỏa.
Bối cảnh chính trị
Động thái của ông Trump diễn ra trong bối cảnh ông đang tìm cách tái tranh cử vào tháng 11 tới. Việc tỏ ra cứng rắn với Iran có thể giúp ông thu hút sự ủng hộ từ các cử tri bảo thủ. Tuy nhiên, nhiều nhà phân tích cho rằng chiến thuật này tiềm ẩn rủi ro lớn, đặc biệt khi Iran đã tăng cường làm giàu urani vượt quá giới hạn cho phép trong thỏa thuận hạt nhân.
