Việt Nam đang tăng tốc thực hiện các khuyến nghị của Ủy ban châu Âu (EC) về chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU) nhằm mục tiêu gỡ bỏ thẻ vàng cảnh báo. Đây là nỗ lực quan trọng để phát triển ngành thủy sản bền vững và nâng cao uy tín quốc tế.
Những nỗ lực của Việt Nam trong chống khai thác IUU
Thời gian qua, Việt Nam đã triển khai nhiều biện pháp quyết liệt để thực hiện các khuyến nghị của EC. Các cơ quan chức năng đã tăng cường kiểm tra, giám sát tàu cá, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm khai thác IUU. Hệ thống giám sát tàu cá (VMS) được lắp đặt trên hầu hết các tàu cá có chiều dài từ 15 mét trở lên, giúp theo dõi hoạt động khai thác trên biển. Bên cạnh đó, công tác truy xuất nguồn gốc thủy sản cũng được siết chặt, đảm bảo minh bạch từ khâu khai thác đến tiêu thụ.
Kết quả đạt được và những thách thức còn tồn tại
Theo báo cáo của Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn, tỷ lệ tàu cá lắp đặt thiết bị giám sát hành trình đạt trên 95% tại các tỉnh trọng điểm. Số vụ vi phạm khai thác IUU đã giảm đáng kể so với trước đây. Tuy nhiên, vẫn còn một số thách thức như tình trạng tàu cá vi phạm vùng biển nước ngoài, thiếu nhân lực cho công tác kiểm tra, và ý thức chấp hành pháp luật của một số ngư dân còn hạn chế.
Giải pháp tăng tốc thực hiện khuyến nghị của EC
Để đáp ứng yêu cầu của EC và hướng tới gỡ thẻ vàng, Việt Nam cần tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý, nâng cao năng lực thực thi pháp luật trên biển. Các địa phương ven biển cần tăng cường tuyên truyền, nâng cao nhận thức cho ngư dân về tác hại của khai thác IUU. Đồng thời, cần đầu tư công nghệ và nhân lực cho hệ thống giám sát tàu cá, đảm bảo dữ liệu được cập nhật liên tục và chính xác. Việc hợp tác quốc tế, chia sẻ thông tin với các nước trong khu vực cũng là yếu tố then chốt để ngăn chặn tàu cá vi phạm vùng biển nước ngoài.
Vai trò của cộng đồng ngư dân
Ngư dân là lực lượng trực tiếp tham gia khai thác thủy sản, do đó, sự ủng hộ và tuân thủ pháp luật của họ là yếu tố quyết định thành công trong việc chống khai thác IUU. Các tổ chức đoàn thể, chính quyền địa phương cần tích cực vận động, hỗ trợ ngư dân chuyển đổi sang các hình thức khai thác bền vững, tuân thủ quy định về vùng biển và mùa vụ. Việc ký cam kết không vi phạm IUU đã được nhiều địa phương triển khai và mang lại hiệu quả tích cực.
Kỳ vọng về việc gỡ thẻ vàng IUU
Với những nỗ lực không ngừng, Việt Nam hy vọng sẽ sớm được EC gỡ bỏ thẻ vàng cảnh báo, tạo điều kiện thuận lợi cho xuất khẩu thủy sản sang thị trường châu Âu. Điều này không chỉ mang lại lợi ích kinh tế mà còn khẳng định cam kết của Việt Nam trong việc phát triển ngành thủy sản bền vững, có trách nhiệm. Các chuyên gia cho rằng, nếu duy trì đà thực hiện các khuyến nghị, Việt Nam có thể đạt được mục tiêu này trong năm 2025.
Tóm lại, việc khắc phục thẻ vàng IUU là nhiệm vụ cấp bách và lâu dài, đòi hỏi sự chung tay của cả hệ thống chính trị, người dân và doanh nghiệp. Sự phối hợp chặt chẽ giữa các bộ, ngành, địa phương và cộng đồng ngư dân sẽ là chìa khóa để Việt Nam thành công trong việc gỡ thẻ vàng và phát triển ngành thủy sản bền vững trong tương lai.
