Hơn 5 triệu thùng dầu Iran đã được giải phóng sau khi nước này đạt được thỏa thuận với Mỹ vào cuối tuần qua. Ít nhất 3 tàu chở dầu treo cờ Iran đã rời khỏi Iran, mang theo tổng cộng hơn 5 triệu thùng dầu thô.
Chi tiết thỏa thuận và diễn biến
Công ty phân tích Kpler cho biết vào ngày 18/6: “Chúng tôi đã xác định được ít nhất 3 tàu chở dầu thô đã đầy tải, treo cờ Iran di chuyển qua ranh giới phong tỏa hải quân của Mỹ ở khu vực vịnh Oman - biển Ả Rập”.
Các siêu tàu chở dầu Diona và Hero 2, thuộc sở hữu của Công ty tàu chở dầu Quốc gia Iran, đã chở tổng cộng khoảng 4 triệu thùng dầu thô. Một tàu khác chở khoảng 1 triệu thùng dầu đã ra khỏi khu vực phong tỏa vào ngày 17/6.
Kpler lưu ý: “Một lưu ý quan trọng là một số tàu chở dầu liên quan đến Iran vẫn đang tắt định vị (tắt hệ thống nhận dạng tự động). Do đó, những số liệu này nên được xem là hoạt động tối thiểu có thể quan sát được thay vì là một bức tranh toàn cảnh về tất cả các chuyển động của tàu chở dầu Iran đi ra nước ngoài”.
Bối cảnh thỏa thuận hòa bình
Mỹ và Iran đã ký một Bản ghi nhớ hiểu biết (MOU) để chấm dứt xung đột và mở cửa trở lại eo biển Hormuz. Văn kiện này đã được Tổng thống hai nước ký kết bằng hình thức kỹ thuật số. Chi tiết đầy đủ của thỏa thuận hòa bình chính thức vẫn chưa được công bố rộng rãi, mặc dù Tổng thống Mỹ Trump cho biết ông sẽ tiết lộ văn bản này trong những ngày tới và chỉ đang chờ một bối cảnh trang trọng để thực hiện điều đó.
Theo thỏa thuận hòa bình, Mỹ sẽ miễn trừ các lệnh trừng phạt đối với dầu mỏ của Iran, điều này sẽ cho phép Iran xuất khẩu dầu thô tự do và hợp pháp, với điều kiện Tehran phải dừng chương trình hạt nhân. Cả hai bên đã thông báo eo biển Hormuz sẽ mở cửa trở lại hoàn toàn sau khi ký kết văn kiện vào ngày 19/6, trong khi Mỹ chấm dứt lệnh phong tỏa hàng hải đối với Iran ngay từ đầu tuần này.
Tác động đến thị trường và vận tải biển
Triển vọng mở cửa trở lại đã thúc đẩy các chủ tàu bắt đầu tái định vị các tàu bè về phía các cảng Vùng Vịnh nhằm đón đầu sự gia tăng nhu cầu tích trữ hàng. Ít nhất 116 tàu chở dầu và khí đốt dự kiến sẽ rời khỏi khu vực này trong vòng 15 đến 20 ngày sau khi thỏa thuận được ký kết.
Trong khi đó, một số bên vẫn thận trọng và tiếp tục chờ đợi thêm chi tiết. “Hầu hết các chủ tàu dường như đang thận trọng chờ đợi thêm chi tiết trước khi lên kế hoạch cho các chuyến quá cảnh mới qua eo biển Hormuz”, Niels Rasmussen, trưởng phân tích ngành vận tải biển tại BIMCO cho biết.
Các công ty bảo hiểm cũng kiên quyết giữ mức phí bảo hiểm rủi ro cao và muốn có bằng chứng vững chắc cho thấy tuyến đường thủy này an toàn, và các tàu bè sẽ không bị tấn công bởi lực lượng của cả hai nước. Trong những tháng trước khi Mỹ và Israel phát động cuộc chiến với Iran vào ngày 28/2, Tehran đã xuất khẩu lên tới gần 2,25 triệu thùng dầu mỗi ngày.
