Dự Án Úc Hỗ Trợ Cộng Đồng Dân Tộc Thiểu Số Ứng Phó Biến Đổi Khí Hậu
Theo đánh giá từ Ban quản lý dự án, các cộng đồng dân tộc thiểu số được xác định là nhóm dễ bị tổn thương nhất trước những tác động của thời tiết cực đoan. Các hiện tượng như lũ ống, lũ quét, sạt lở đất và nắng nóng đe dọa nghiêm trọng đến sinh kế của họ, vốn chủ yếu dựa vào sản xuất nông nghiệp và lâm nghiệp. Trong khi đó, năng lực ứng phó của cộng đồng còn nhiều hạn chế, từ việc tiếp cận phương thức canh tác thích ứng với biến đổi khí hậu đến các quỹ dự phòng và hệ thống hỗ trợ khuyến nông.
Hỗ Trợ Từ Chính Phủ Australia Thông Qua Dự Án Khu Vực
Để giải quyết thách thức này, Chính phủ Australia đã tài trợ cho dự án “Thích ứng xanh và bền vững cho các cộng đồng dân tộc thiểu số” thông qua Chương trình đối tác Mê Kông-Australia (MAP). Dự án được thực hiện bởi tổ chức Care cùng các đối tác địa phương, với mục tiêu tăng cường khả năng chống chịu với biến đổi khí hậu. Đây là sáng kiến cấp khu vực, triển khai tại ba nước tiểu vùng sông Mê Công gồm Việt Nam, Lào và Campuchia, tập trung vào 6 tỉnh biên giới.
Tại Việt Nam, dự án được triển khai cụ thể tại tỉnh Sơn La và hai xã Tam Giang, Ea Drông thuộc tỉnh Đắk Lắk. Đối tượng hưởng lợi của toàn dự án là 70.000 người dân tộc thiểu số, ưu tiên các nhóm dễ bị tổn thương như phụ nữ, thanh niên và người khuyết tật. Riêng tại Đắk Lắk, con số này lên đến 6.800 người.
Tập Trung Vào Ngành Cà-Phê Và Các Nhóm Yếu Thế
Bà Gillian Bird, Đại sứ Australia tại Việt Nam, chia sẻ: “Dự án sẽ đầu tư vào con người, nhất là phụ nữ, người khuyết tật và các nhóm còn khó khăn bằng cách trang bị cho họ kỹ năng và cơ hội để dẫn dắt và chủ động định hướng trong quá trình chuyển đổi xanh.” Trong suốt thời gian triển khai, dự án chú trọng hỗ trợ phụ nữ, thanh niên và người khuyết tật thuộc cộng đồng dân tộc thiểu số trong ngành cà-phê.
Các hoạt động trọng tâm bao gồm:
- Thúc đẩy áp dụng thực hành nông nghiệp thông minh thích ứng với khí hậu.
- Cải thiện việc tiếp cận các cơ chế an sinh và hỗ trợ tái thiết sau thiên tai.
- Nâng cao vị thế và vai trò thủ lĩnh của phụ nữ, thanh niên và người khuyết tật trong các quyết sách về biến đổi khí hậu.
Thách Thức Và Cơ Hội Cho Ngành Cà-Phê Đắk Lắk
Ông Bạch Thanh Tuấn, Giám đốc CDC, nhấn mạnh: “Ngành cà-phê là một trụ cột kinh tế của tỉnh Đắk Lắk, nhưng cũng là một trong những lĩnh vực chịu tác động nặng nề nhất từ biến đổi khí hậu.” Với diện tích khoảng 213.000 ha, Đắk Lắk được biết đến là trung tâm sản xuất cà-phê của cả nước, đóng vai trò quan trọng trong cơ cấu kinh tế và là sinh kế chính của hàng trăm nghìn hộ dân, bao gồm đông đảo đồng bào dân tộc thiểu số.
Tuy nhiên, ngành cà-phê tại đây đang đối mặt với nhiều thách thức như hạn hán, suy giảm nguồn nước tưới, thoái hóa đất và yêu cầu ngày càng cao từ thị trường quốc tế về sản xuất bền vững. Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Đắk Lắk Nguyễn Thiên Văn cho biết: “Bối cảnh đó cũng là cơ hội để địa phương thúc đẩy quá trình tái cơ cấu ngành cà-phê theo hướng xanh và bền vững hơn.”
Cam Kết Từ Địa Phương Và Kỳ Vọng Của Người Dân
Tỉnh Đắk Lắk đánh giá cao sự cần thiết và tính phù hợp của dự án, cam kết tạo điều kiện thuận lợi để dự án triển khai hiệu quả, đúng mục tiêu và mang lại lợi ích thiết thực cho cộng đồng. Ủy ban nhân dân tỉnh sẽ chỉ đạo các sở, ban, ngành liên quan phối hợp chặt chẽ với đơn vị thực hiện, tăng cường trao đổi thông tin và giám sát để đảm bảo tính minh bạch và bền vững.
Bà Lê Kim Dung, Trưởng Văn phòng đại diện Care tại Việt Nam, chia sẻ: “Thông qua dự án, chúng tôi đồng hành cùng cộng đồng để giảm thiểu những rào cản, tăng cường kỹ năng thực tiễn và cải thiện khả năng tiếp cận nguồn lực, bảo đảm quá trình chuyển đổi xanh trở nên bao trùm hơn.” Đại diện nhóm phụ nữ tham gia dự án, bà H Yui Niê ở xã Ea Drông, kỳ vọng những giải pháp do dự án giới thiệu sẽ hỗ trợ nông hộ nhỏ trong thực hành nông nghiệp bền vững, giúp sản phẩm đáp ứng tiêu chuẩn và tạo nền tảng cho các thế hệ tương lai.
