Hà Nội sẽ triển khai thí điểm mô hình "xã, phường xã hội chủ nghĩa" tại hai xã Thư Lâm và Phúc Thịnh, theo Nghị quyết số 16-NQ/TU của Thành ủy. Đây là sáng kiến nhằm đổi mới quản trị cấp cơ sở, lấy người dân làm trung tâm, với mục tiêu nâng cao chất lượng sống và sự hài lòng của người dân.
Cơ sở pháp lý và định hướng chiến lược
Việc vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp cùng các cơ chế đặc thù của Luật Thủ đô năm 2026 tạo điều kiện để Hà Nội tiếp tục đảm nhận vai trò tiên phong trong đổi mới quản trị. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã gợi ý Hà Nội xây dựng mô hình này, phù hợp với vị thế Thủ đô và yêu cầu kiểm nghiệm những chủ trương mới trong điều kiện thực tiễn.
Lựa chọn địa bàn thí điểm
Hai xã Thư Lâm và Phúc Thịnh được chọn để thí điểm dựa trên định hướng tổ chức không gian phát triển, điều kiện hạ tầng, tiềm năng phát triển, năng lực quản trị và mức độ sẵn sàng đổi mới của hệ thống chính trị cơ sở. Sau thực tiễn triển khai, thành phố sẽ đánh giá khách quan kết quả, kịp thời điều chỉnh những bất cập, hoàn thiện mô hình trước khi nhân rộng.
Bản chất của mô hình
Mô hình xã xã hội chủ nghĩa không hình thành thêm cấp quản lý hay tổ chức mới, mà thay đổi tư duy quản trị. Trước đây, hiệu quả phát triển địa phương thường được đánh giá chủ yếu qua các chỉ tiêu kinh tế; nay, mức độ hài lòng, sự thụ hưởng và cảm nhận hạnh phúc của người dân được xác định là thước đo quan trọng. Người dân vừa là trung tâm, vừa là chủ thể, đồng thời là mục tiêu và động lực phát triển.
Mục tiêu cụ thể
Mô hình hướng tới xây dựng chính quyền cơ sở hiện đại, minh bạch, hiệu lực, hiệu quả; phát huy dân chủ, khuyến khích người dân tham gia xây dựng, giám sát và đánh giá chính quyền; đẩy mạnh chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo, nâng cao chất lượng dịch vụ công, phát triển văn hóa, bảo đảm an sinh xã hội và xây dựng môi trường sống xanh, an toàn, văn minh. Mọi giải pháp đều hướng tới nâng cao chất lượng sống, để giá trị của chủ nghĩa xã hội được thể hiện bằng kết quả cụ thể trong đời sống hàng ngày.
Lộ trình triển khai
Theo Nghị quyết số 16-NQ/TU, sau khi hoàn thiện đề án trong năm 2026, thành phố sẽ tổ chức thí điểm tại hai xã trong giai đoạn 2027-2030, tiến hành sơ kết, hoàn thiện cơ chế, chính sách rồi từng bước mở rộng đối với những địa bàn đủ điều kiện, hướng tới tổng kết toàn diện vào năm 2035.
Kỳ vọng và ý nghĩa
Từ hai xã Thư Lâm và Phúc Thịnh sẽ hình thành mô hình quản trị cơ sở mới, trong đó mọi chủ trương đều hướng đến phục vụ nhân dân, mọi chính sách được đo bằng hiệu quả thực tiễn và sự hài lòng của người dân. Nếu thành công, mô hình không chỉ tạo động lực nâng cao chất lượng quản trị cấp cơ sở mà còn cung cấp bài học thực tiễn quan trọng để hoàn thiện và lan tỏa trên địa bàn Hà Nội, góp phần hiện thực hóa những giá trị tốt đẹp của chủ nghĩa xã hội từ cấp cơ sở.
