Từ ngày 1/7/2026, quy định về tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội (BHXH) bắt buộc sẽ có những thay đổi đáng kể. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến người lao động và người sử dụng lao động. Vậy cụ thể, những khoản nào sẽ phải đóng và mức đóng ra sao?
Tiền lương đóng BHXH từ 1/7/2026
Theo Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024 (có hiệu lực từ 1/7/2025), từ ngày 1/7/2026, tiền lương làm căn cứ đóng BHXH bắt buộc là tiền lương theo công việc hoặc chức danh, bao gồm:
- Mức lương theo công việc hoặc chức danh;
- Phụ cấp lương (các khoản phụ cấp gắn với quá trình làm việc và kết quả thực hiện công việc);
- Các khoản bổ sung khác (nếu có) mà hai bên thỏa thuận và được trả thường xuyên, ổn định trong mỗi kỳ trả lương.
Như vậy, so với quy định hiện hành, tiền lương đóng BHXH sẽ bao gồm đầy đủ hơn các khoản thu nhập thường xuyên của người lao động, không chỉ gồm mức lương cơ bản và phụ cấp chức vụ, thâm niên...
Các khoản không tính vào tiền lương đóng BHXH
Một số khoản thu nhập sau đây sẽ không được tính vào tiền lương làm căn cứ đóng BHXH:
- Tiền thưởng (theo quy định tại Bộ luật Lao động);
- Tiền ăn giữa ca;
- Tiền hỗ trợ xăng xe, điện thoại, nhà ở;
- Tiền hỗ trợ giữ trẻ, nuôi con nhỏ;
- Tiền hỗ trợ khi người lao động có thân nhân tử vong, kết hôn;
- Tiền hỗ trợ khi người lao động gặp khó khăn do tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp;
- Các khoản hỗ trợ, trợ cấp khác không mang tính chất thường xuyên.
Việc xác định rõ các khoản phải đóng và không phải đóng giúp minh bạch hóa nghĩa vụ của các bên, đồng thời tăng quyền lợi cho người lao động khi tham gia BHXH.
Mức đóng BHXH bắt buộc
Hiện tại, mức đóng BHXH bắt buộc được quy định như sau (tính trên tiền lương tháng đóng BHXH):
- Người lao động: 8% vào quỹ hưu trí và tử tuất;
- Người sử dụng lao động: 17% (trong đó: 14% vào quỹ hưu trí và tử tuất; 3% vào quỹ ốm đau và thai sản).
Từ 1/7/2026, mức đóng này có thể được điều chỉnh theo lộ trình quy định tại Luật BHXH 2024. Tuy nhiên, hiện chưa có văn bản hướng dẫn cụ thể về việc thay đổi tỷ lệ đóng.
Đối tượng áp dụng
Các quy định mới về tiền lương đóng BHXH áp dụng cho:
- Người lao động làm việc theo hợp đồng lao động không xác định thời hạn, hợp đồng lao động xác định thời hạn từ đủ 1 tháng trở lên;
- Người quản lý doanh nghiệp, người quản lý hợp tác xã hưởng tiền lương;
- Cán bộ, công chức, viên chức;
- Các đối tượng khác theo quy định của pháp luật.
Ý nghĩa của thay đổi
Việc mở rộng tiền lương đóng BHXH sẽ giúp tăng quỹ BHXH, đồng thời nâng cao mức hưởng các chế độ BHXH cho người lao động (như lương hưu, trợ cấp ốm đau, thai sản...). Người lao động cần nắm rõ quy định để bảo vệ quyền lợi chính đáng của mình.
Để biết thêm chi tiết, bạn đọc có thể tham khảo Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024 và các văn bản hướng dẫn thi hành.
