Ngày 16/6, ông Nguyễn Văn Mạnh, Phó Chủ tịch UBND thành phố Huế, đã làm việc với Bộ Chỉ huy Quân sự thành phố về kế hoạch xác minh thông tin, tìm kiếm hài cốt liệt sỹ tại khu vực cửa Chánh Tây, thuộc di tích Kinh thành Huế (phường Phú Xuân).
Thông tin có độ chính xác cao
Thượng tá Ngô Trí Hùng, Đội trưởng Đội 192 (thuộc Bộ Chỉ huy Quân sự thành phố Huế), cho biết sau 8 ngày mở rộng khảo sát, các tổ công tác đã tìm gặp nhiều nhân chứng, người cao tuổi từng sinh sống, làm việc tại khu vực nêu trên trong thời điểm xảy ra sự kiện Mậu Thân 1968.
Trong số 12 người được khảo sát, có 7 nhân chứng xác nhận giai đoạn sau Tết Mậu Thân 1968 có nhìn thấy nhiều thi thể được lính Việt Nam Cộng hòa mang đến chôn ở hố bom nằm cạnh cửa Chánh Tây. Bốn người xác nhận chứng kiến xe ủi san lấp, chôn cất.
Đội 192 cũng đã xác minh thông tin qua 2 cựu cán bộ được cử vào tiếp quản địa bàn sau năm 1975 tại tổ dân phố 15 Tây Lộc, phường Phú Xuân. Cả 2 đều xác nhận trước đây có dấu vết hố bom cạn tại địa điểm nghi có mộ liệt sỹ tập thể như người dân cung cấp. Phần tường thành nằm sát hố bom bị đánh toác một mảng lớn, sau này được trùng tu lại.
Năm 1983, lực lượng bộ đội đã quy tập 8 hài cốt liệt sỹ tại khu vực Thượng thành của di tích Kinh thành Huế. Riêng địa điểm người dân cung cấp thông tin, từ năm 1975 đến nay chưa có đơn vị nào đến tìm kiếm, cất bốc.
Thượng tá Hùng cho biết Đội 192 cũng đã phối hợp nhóm chuyên môn trong tổ giúp việc của Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà để tra cứu dữ liệu chiến tranh. Qua báo cáo tác chiến của Trung đoàn 6 - Quân khu Trị Thiên (đơn vị tấn công Thành nội Huế dịp Tết Mậu Thân 1968), bị Mỹ tịch thu và dịch sang tiếng Anh, hiện lưu tại bảo tàng Đại học Texas, Hoa Kỳ, có một số tình tiết liên quan sự kiện được làm rõ, trong đó có việc cửa Chánh Tây bị bom đánh sập vào ngày 5/2/1968.
Đội 192 cũng đã liên hệ với 2 cá nhân trong nhóm nghiên cứu dự án kiểm kê thương vong và mất tích trong chiến tranh Việt Nam, thuộc Đại học Công nghệ Texas (Hoa Kỳ) để hỗ trợ thông tin.
Từ kết quả xác minh, lãnh đạo Đội 192 nhận định nguồn tin về mộ tập thể tại khu vực cửa Chánh Tây, thuộc di tích Kinh thành Huế có độ chính xác cao, trùng khớp với các sự kiện lịch sử được ghi chép trong báo cáo tác chiến của Trung đoàn 6 - Quân khu Trị Thiên. Sau khi quân lực Việt Nam Cộng hòa chiếm lại Thành nội Huế, đã thu gom, dồn thi thể chiến sĩ quân giải phóng về hố bom để chôn cất.
Đề xuất thuê radar xuyên đất hỗ trợ khảo sát
Đội trưởng Đội 192 kiến nghị Bộ Chỉ huy Quân sự thành phố Huế tổ chức các hội nghị, hội thảo, tiếp tục trao đổi với các nhân chứng để làm rõ hơn thông tin.
Cơ quan chức năng đề xuất Ban chỉ đạo tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sỹ thành phố Huế thuê radar xuyên đất hỗ trợ khảo sát, giúp phát hiện những dấu hiệu khả nghi bên dưới mặt đất, khoanh vùng các vị trí nghi vấn để tập trung tìm kiếm, cất bốc hài cốt liệt sỹ.
Ông Nguyễn Văn Mạnh, Phó Chủ tịch UBND thành phố Huế, yêu cầu việc xác minh thông tin, khảo sát khu vực mộ liệt sỹ tập thể do người dân cung cấp cần phải khẩn trương hơn nữa.
Ông Mạnh thống nhất chủ trương sử dụng radar xuyên đất để hỗ trợ khảo sát và đề nghị Ban chỉ đạo tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sỹ, Bộ Chỉ huy Quân sự thành phố liên hệ các đơn vị có thiết bị để có phương án phù hợp. Trong trường hợp cần thiết, UBND thành phố Huế sẽ có công văn đề nghị Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam nhờ hỗ trợ máy móc, thiết bị.
Trước đó, ông Lê Văn Lượt (SN 1956, ở đường Trần Văn Kỷ, phường Phú Xuân) thông tin vào ngày 25 tháng Giêng năm 1968, ông cùng cha đẻ đi qua khu vực cửa Chánh Tây của Kinh thành Huế thấy một hố bom. Thời điểm đó, dưới hố bom có khoảng 15 thi hài bộ đội hi sinh được lực lượng công binh Việt Nam Cộng hòa gom về và chôn lấp, độ sâu gần 3m. Sau khi tiếp nhận thông tin, lãnh đạo thành phố Huế đã làm việc với nhân chứng, khảo sát khu vực người dân thông tin nghi có mộ tập thể.
