Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh báo cáo thành công cuộc bầu cử khóa XVI
Tại phiên khai mạc Kỳ họp thứ nhất của Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam khóa XVI, diễn ra vào sáng ngày 6/4, Phó Chủ tịch Quốc hội khóa XV, Ủy viên Hội đồng bầu cử Quốc gia Nguyễn Thị Thanh đã trình bày báo cáo tổng kết về cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng Nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031. Bà nhấn mạnh rằng cuộc bầu cử này đã đạt được thành công rất tốt đẹp, với 500 người trúng cử đều đảm bảo tiêu chuẩn và đủ tư cách để trở thành đại biểu Quốc hội khóa XVI.
Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh chia sẻ: "Hội đồng bầu cử quốc gia tin tưởng rằng với niềm tin và quyết tâm mới, Quốc hội khóa XVI, Hội đồng Nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 sẽ phấn đấu hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ, đáp ứng kỳ vọng, niềm tin yêu của cử tri và nhân dân cả nước."
Cuộc bầu cử có quy mô lớn nhất từ trước đến nay
Trong báo cáo, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh cho biết cuộc bầu cử này được tổ chức ngay sau thành công của Đại hội XIV của Đảng, là một sự kiện chính trị quan trọng thu hút sự quan tâm rộng rãi của Nhân dân và bạn bè quốc tế. Đây là cuộc bầu cử có quy mô lớn nhất từ trước đến nay, với hơn 76 triệu cử tri tham gia tại 72.000 khu vực bỏ phiếu.
Công tác tổ chức đã được triển khai hiệu quả trên mọi địa bàn, dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo toàn diện của Đảng, sự điều hành thống nhất của Quốc hội, Hội đồng bầu cử quốc gia, Chính phủ và sự phối hợp chặt chẽ của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cùng toàn bộ hệ thống chính trị.
Bà Thanh nhấn mạnh: "Việc tổ chức bầu cử sớm hơn thông lệ và thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp đặt ra nhiều yêu cầu. Tuy nhiên, với sự chủ động, đồng bộ của các cấp, các ngành, các khâu đã được triển khai chặt chẽ, đúng tiến độ, đúng quy định. Đặc biệt, việc đẩy mạnh ứng dụng chuyển đổi số, khai thác Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và nền tảng VNeID đã nâng cao tính công khai, minh bạch, hiệu quả quản lý trong toàn bộ quy trình bầu cử."
Kết quả bầu cử và công tác chuẩn bị
Về công tác chuẩn bị, Phó Chủ tịch Quốc hội cho biết công tác lãnh đạo, chỉ đạo và việc ban hành các văn bản hướng dẫn bầu cử được triển khai một cách chủ động, toàn diện, quyết liệt, sát sao và có trọng tâm, trọng điểm ngay từ sớm, đảm bảo sự lãnh đạo xuyên suốt, thống nhất, kịp thời. Ở địa phương, các cấp ủy, chính quyền đã thành lập Ban Chỉ đạo, tổ chức triển khai và ban hành 6.636 văn bản, chuẩn bị đầy đủ các điều kiện về tổ chức, cơ sở vật chất, phương án đảm bảo an ninh, trật tự.
Việc thành lập và hoạt động của các tổ chức phụ trách bầu cử từ Trung ương đến địa phương được triển khai đồng bộ, nghiêm túc, bài bản, đảm bảo đúng thẩm quyền, trình tự, thành phần, số lượng và cơ cấu tổ chức theo quy định của pháp luật.
Đối với kết quả bầu cử, số cử tri tham gia bỏ phiếu là 76.198.214 người, đạt 99,70%. Một số địa phương có tỷ lệ cử tri đi bầu rất cao và hoàn thành sớm như: Vĩnh Long 99,999%; Lào Cai 99,998%; TP. Huế 99,996%; Tuyên Quang 99,99%; Hà Tĩnh 99,99%. Các đô thị lớn như Thành phố Hồ Chí Minh và Hà Nội, dù có số lượng cử tri đông, biến động dân cư phức tạp nhưng vẫn hoàn thành sớm với tỷ lệ trên 99%.
Trên cơ sở tổng hợp kết quả bầu cử trên cả nước, ngày 21/3/2026, Hội đồng bầu cử quốc gia công bố danh sách trúng cử đại biểu Quốc hội; đến ngày 25/3, các địa phương hoàn thành công bố danh sách trúng cử đại biểu Hội đồng Nhân dân. Hội đồng bầu cử quốc gia và Ủy ban bầu cử các cấp đã hoàn thành việc xác nhận tư cách 500 đại biểu Quốc hội, 2.552 đại biểu Hội đồng Nhân dân cấp tỉnh và 72.440 đại biểu cấp xã.
Phấn đấu hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ và bài học kinh nghiệm
Theo Hội đồng bầu cử Quốc gia, dưới sự lãnh đạo sâu sát của Bộ Chính trị, Ban Bí thư, trực tiếp là Tổng Bí thư; sự chỉ đạo quyết liệt của Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Hội đồng bầu cử quốc gia, Chính phủ và Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam; cùng sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị, cuộc bầu cử đã thành công rất tốt đẹp, đạt nhiều kết quả toàn diện.
Cuộc bầu cử thực sự trở thành đợt sinh hoạt chính trị sâu rộng, với quy mô cử tri lớn nhất và tỷ lệ tham gia 99,70% (cao nhất qua các nhiệm kỳ), thể hiện rõ ý thức chính trị, trách nhiệm công dân và niềm tin của Nhân dân, sự đồng thuận cao trong xã hội. Các nguyên tắc dân chủ, công khai, minh bạch được đảm bảo xuyên suốt trong toàn bộ quy trình, từ hiệp thương, giới thiệu người ứng cử đến tổ chức bỏ phiếu, kiểm phiếu.
Từ thực tiễn tổ chức thành công cuộc bầu cử, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh nhấn mạnh tới một số bài học kinh nghiệm, bao gồm:
- Yếu tố quyết định hàng đầu là phải đảm bảo sự lãnh đạo, chỉ đạo toàn diện, xuyên suốt của Ban Chấp hành Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư và các cấp ủy, tổ chức đảng.
- Sự phân công rõ ràng, phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan trong hệ thống chính trị, đảm bảo sự thống nhất, đồng bộ từ Trung ương đến cơ sở.
- Phát huy mạnh mẽ vai trò của Nhân dân, tạo sự đồng thuận xã hội; đảm bảo dân chủ, công khai, minh bạch trong toàn bộ quy trình.
- Thực hiện chặt chẽ công tác nhân sự, từ hiệp thương, giới thiệu người ứng cử đến lấy ý kiến cử tri và vận động bầu cử.
Đề xuất hoàn thiện pháp luật và tổ chức
Với kết quả trên, Hội đồng bầu cử Quốc gia đề xuất Quốc hội tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện Luật Bầu cử, làm rõ thẩm quyền, quy trình giải quyết khiếu nại, tố cáo; hoàn thiện quy định về danh sách cử tri, bỏ phiếu nơi khác, thời gian ứng cử, hiệp thương, công bố danh sách; điều chỉnh thời gian bỏ phiếu, kiểm phiếu linh hoạt.
Đồng thời, hoàn thiện Luật Tổ chức chính quyền địa phương theo hướng điều chỉnh số lượng đại biểu Hội đồng Nhân dân gắn với dân số, diện tích, đặc thù địa bàn; xem xét tăng số lượng đại biểu cấp xã sau sắp xếp đơn vị hành chính.
Đối với Chính phủ, Hội đồng bầu cử Quốc gia đề xuất chỉ đạo hoàn thiện hệ thống văn bản hướng dẫn thống nhất, ổn định; chuẩn hóa biểu mẫu, nghiệp vụ; điều chỉnh mốc thời gian, chế độ báo cáo phù hợp; phân cấp hợp lý thẩm quyền trong tổ chức bầu cử; hoàn thiện quy định về tổ chức, hoạt động của các tổ chức phụ trách bầu cử.
Ngoài ra, Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cần nghiên cứu đổi mới hình thức tiếp xúc cử tri, vận động bầu cử phù hợp thực tiễn; tăng cường, cụ thể hóa vai trò giám sát sau bầu cử, nâng cao trách nhiệm đại biểu dân cử.
Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh kết luận: "Hội đồng bầu cử quốc gia tin tưởng rằng, với niềm tin và quyết tâm mới, Quốc hội khóa XVI, Hội đồng Nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 sẽ phấn đấu hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ, đáp ứng kỳ vọng, niềm tin yêu của cử tri và nhân dân cả nước."
