Kì thi tốt nghiệp THPT năm 2026 đang đến gần, đánh dấu cột mốc quan trọng với hơn 1,2 triệu sĩ tử trên cả nước. Để giúp các em vững vàng bước vào phòng thi, các chuyên gia đưa ra những lưu ý “vàng”.
5 phút “vàng” kiểm tra đề
Một trong những nỗi lo lớn nhất của học sinh và phụ huynh là các sự cố về giấy tờ tùy thân như chưa kịp cấp thẻ căn cước công dân bản cứng, bị mất hoặc bỏ quên. Giải tỏa áp lực này, GS.TS Huỳnh Văn Chương, Cục trưởng Quản lí chất lượng (Bộ GD&ĐT) khẳng định quy chế thi tốt nghiệp THPT đã dự liệu phương án xử lí linh hoạt nhằm bảo đảm quyền lợi tối đa cho người học.
Theo quy chế, tại buổi làm thủ tục dự thi, thí sinh bắt buộc xuất trình căn cước công dân (CCCD) và giấy báo dự thi. Trong trường hợp mất CCCD và chưa kịp nhận bản mới, thí sinh được phép sử dụng giấy tờ tùy thân hợp pháp khác như hộ chiếu. “Nếu không có hộ chiếu, thí sinh phải báo ngay cho trưởng điểm thi trong ngày làm thủ tục để được xem xét, thông thường sẽ kí giấy cam kết. Đối với tình huống vào ngày thi chính thức, thí sinh quên toàn bộ giấy tờ sẽ được kí giấy cam kết để vào thi bình thường, nhưng bắt buộc xuất trình đầy đủ vào các buổi thi tiếp theo”, GS Huỳnh Văn Chương lưu ý.
Bên cạnh thủ tục hành chính, các giáo viên coi thi giàu kinh nghiệm lưu ý thí sinh về mốc thời gian và kỉ luật phòng thi. Thí sinh cần chủ động đi đúng giờ, có mặt sớm tại điểm thi. Nếu đến chậm quá 15 phút sau hiệu lệnh tính giờ làm bài, thí sinh sẽ mất quyền dự thi buổi đó và dừng thi các buổi còn lại.
Khi vào phòng thi, việc điền thông tin và kiểm tra đề bài là hai bước quan trọng nhưng thí sinh hay bỏ qua. Thí sinh phải ghi chính xác, rõ ràng số báo danh và số thứ tự tờ giấy thi, tuyệt đối không viết nguệch ngoạc để giám thị không thể phân biệt chữ số (ví dụ giữa số 2 và số 3), bởi trong phòng thi có thể có nhiều thí sinh trùng họ tên nhưng số báo danh luôn duy nhất.
Đặc biệt, quy chế dành 5 phút đầu sau khi phát đề để thí sinh kiểm tra toàn bộ tình trạng đề thi. Thay vì chủ quan, các em cần tận dụng thời gian này để rà soát số trang, chất lượng in ấn, xem đề có bị rách, nhòe, mờ hay bất nhất về mã đề để báo ngay cho giám thị xử lí kịp thời.
Vật dụng được phép và cấm mang vào phòng thi
Theo quy định của Bộ GD&ĐT, thí sinh chỉ được mang vào phòng thi: bút viết (chỉ một màu mực xanh hoặc đen, không dùng bút xóa), thước kẻ, bút chì, tẩy chì, êke, thước vẽ đồ thị, dụng cụ vẽ hình và máy tính cầm tay không có chức năng soạn thảo văn bản, không có thẻ nhớ. Thực tế từ các mùa thi trước, nhiều hội đồng thi ghi nhận vi phạm đáng tiếc như thí sinh mang đồng hồ thông minh, hoặc đem nhiều máy tính cầm tay nhưng dán, viết vẽ kí tự lạ lên máy.
Các vật dụng cấm mang vào phòng thi bao gồm: giấy than, bút xóa, đồ uống có cồn, vũ khí, chất gây nổ, gây cháy, tài liệu và tất cả thiết bị truyền tin hoặc chứa thông tin có thể lợi dụng để gian lận. Suốt thời gian làm bài, thí sinh phải giữ trật tự tuyệt đối; không trao đổi, bàn bạc hay chép bài; không gian lận. Khi có hiệu lệnh hết giờ, phải dừng bút ngay. Đối với bài thi tự luận, dù không làm được vẫn phải nộp tờ giấy thi, ghi rõ số tờ đã nộp và kí xác nhận; đối với bài thi trắc nghiệm phải nộp lại phiếu trả lời trắc nghiệm.
Thi cử công bằng
Trong bối cảnh áp lực công nghệ ngày càng lớn, Cục An ninh chính trị nội bộ (A03) Bộ Công an cảnh báo hành vi sử dụng thiết bị công nghệ cao để gian lận thi cử đang ngày càng tinh vi với các loại thiết bị ngụy trang như tai nghe siêu nhỏ, camera siêu mỏng, đồng hồ thông minh hay kính AI giải đề. Bộ Công an đã chỉ đạo lực lượng công an các địa phương phối hợp chặt chẽ với ngành giáo dục, tăng cường rà soát không gian mạng để quét các hành vi buôn bán thiết bị gian lận; đồng thời triển khai trang thiết bị kĩ thuật hiện đại tại điểm thi để chủ động phát hiện vi phạm.
Đại diện Cục A03 nhấn mạnh, việc siết chặt các biện pháp công nghệ là giải pháp bảo vệ quyền lợi chính đáng cho những học sinh học thật, thi thật. Thực tế từ các năm trước cho thấy, đã có 6 vụ việc với 9 thí sinh bị khởi tố hình sự về tội làm lộ bí mật nhà nước liên quan đến đề thi THPT. Đề thi khi chưa công bố thuộc danh mục bí mật Nhà nước độ tối mật. Do đó, nâng cao nhận thức pháp luật, kiểm soát chặt chẽ thiết bị thu phát sóng là giải pháp phòng ngừa từ sớm, giúp học sinh không vướng vào sai lầm hủy hoại tương lai.
Nhiều địa phương đã nhân rộng mô hình tuyên truyền trực quan bằng logo, pano, áp phích tại điểm thi nhằm nhắc nhở thí sinh và cán bộ thực hiện nghiêm quy chế. Bên cạnh siết chặt kỉ cương, các địa phương trên cả nước triển khai chiến dịch đồng hành, tiếp sức toàn diện cho học sinh lớp 12. Ông Nguyễn Tiến Dũng, Giám đốc Sở GD&ĐT Ninh Bình chia sẻ, địa phương tập trung rà soát, phân loại học sinh theo 4 mức độ để có lộ trình ôn tập riêng biệt, phù hợp với năng lực từng em.
Kì thi tốt nghiệp THPT năm 2026 chứng kiến quy mô tổ chức lớn nhất từ trước tới nay với trên 1,2 triệu thí sinh đăng kí dự thi tại 2.487 điểm thi và gần 50.000 phòng thi trên toàn quốc.
