Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) vừa công bố dự thảo thông tư về liên thông giữa trung học nghề, trung cấp, cao đẳng và đại học, lấy ý kiến đến ngày 10/6. Dự thảo này đang gây nhiều tranh luận, đặc biệt là đề xuất cho phép sinh viên đại học chuyển sang hệ đào tạo thấp hơn nếu không hoàn thành chương trình.
Hai phương thức liên thông mới
Dự thảo quy định hai phương thức liên thông. Thứ nhất, liên thông từ trình độ thấp lên cao, như từ trung cấp, cao đẳng lên đại học – hình thức đã được áp dụng từ trước. Thứ hai, sinh viên đang học ở trình độ cao nhưng không thể hoàn thành chương trình có thể chuyển ngang sang trình độ thấp hơn, phù hợp với nhu cầu học tập, nghề nghiệp và yêu cầu thị trường lao động.
Trong quá trình chuyển đổi, các môn học đã hoàn thành ở bậc học cao có thể được công nhận ở bậc học thấp hơn nếu có nội dung tương đương, giúp sinh viên không phải học lại, tiết kiệm thời gian và chi phí.
Giải thích từ Vụ trưởng Vụ Giáo dục đại học
Trả lời phóng viên, GS.TS Nguyễn Tiến Thảo, Vụ trưởng Vụ Giáo dục đại học, nhấn mạnh điểm mới của dự thảo là cơ chế công nhận kết quả học tập và chuyển đổi tín chỉ. Sinh viên không hoàn thành đại học có thể bảo lưu các phần học đã tích lũy, không phải học lại nội dung đã đạt chuẩn nếu có sự tương đương về khối lượng, thời lượng, nội dung và chuẩn đầu ra.
Ông Thảo khẳng định: “Đây là cách tiếp cận phù hợp với học tập suốt đời, học tập linh hoạt, nhưng vẫn giữ nguyên yêu cầu về chất lượng và chuẩn năng lực của từng trình độ đào tạo.”
Dự thảo đặt đào tạo liên thông trong một chỉnh thể thống nhất giữa giáo dục nghề nghiệp và giáo dục đại học, dựa trên khung trình độ quốc gia Việt Nam, chuẩn đầu ra và yêu cầu bảo đảm chất lượng.
Không phải “liên thông ngược”
Trước những tranh luận trên mạng xã hội cho rằng Bộ GD&ĐT đang tạo ra “liên thông ngược”, ông Thảo giải thích rõ: dự thảo không thiết kế một dòng đào tạo từ cao xuống thấp, cũng không khuyến khích người học chuyển xuống. Mục đích cốt lõi là công nhận kết quả học tập đã tích lũy, giúp người học sử dụng kiến thức, kỹ năng đã đạt chuẩn trong lộ trình phù hợp với điều kiện cá nhân và nhu cầu nghề nghiệp.
Như vậy, sinh viên trung cấp có thể liên thông lên cao đẳng, và ngược lại, người học đại học không hoàn thành chương trình có thể chuyển ngang sang bậc thấp hơn, được miễn trừ các học phần tương đương.
Công nhận tín chỉ không nới lỏng chuẩn
Ông Thảo nhấn mạnh, công nhận tín chỉ không đồng nghĩa với nới lỏng chuẩn đầu ra. Các cơ sở đào tạo phải đối sánh kỹ về chuẩn đầu ra, nội dung, khối lượng học tập và trách nhiệm giải trình. Khi thông tư ban hành, các trường phải công khai điều kiện đầu vào, tỷ lệ tín chỉ tối đa được công nhận và quy trình xét duyệt. Việc công nhận không thực hiện đại trà, không tự động và không chỉ căn cứ vào tên học phần.
