Từ vụ việc một người phụ nữ cùng hai con nhỏ bị nhân viên an ninh Aeon Mall Long Biên chặn lại vì nghi ngờ trộm cắp, nhiều người dân quan tâm đến cách ứng xử đúng pháp luật khi bị quy chụp oan. Luật sư Trịnh Văn Dũng (Đoàn luật sư TP Hà Nội) đã đưa ra những lời khuyên hữu ích.
Giữ bình tĩnh và hợp tác
Khi bị người khác nghi ngờ hoặc vu khống có hành vi trộm cắp tài sản, điều đầu tiên người dân cần làm là giữ bình tĩnh, tránh kích động, xô xát hoặc sử dụng vũ lực. Việc chống đối chỉ khiến tình huống thêm căng thẳng và có thể phát sinh trách nhiệm pháp lý không cần thiết. Thay vào đó, hãy giữ thái độ hợp tác, yêu cầu người cáo buộc giải thích rõ căn cứ nghi vấn và xuất trình giấy tờ chứng minh thẩm quyền.
Quyền yêu cầu xuất trình giấy tờ
Người bị nghi ngờ có quyền yêu cầu nhân viên an ninh hoặc bảo vệ xuất trình thẻ nhân viên hoặc giấy tờ liên quan để xác định tư cách làm việc. Nếu họ không xuất trình hoặc không rõ thẩm quyền, bạn có thể từ chối hợp tác cho đến khi được làm rõ.
Thu thập chứng cứ
Trong phạm vi pháp luật cho phép, người dân có thể ghi âm, ghi hình diễn biến sự việc hoặc đề nghị người chứng kiến xác nhận. Những tài liệu này rất quan trọng để bảo vệ quyền lợi nếu xảy ra tranh chấp, khiếu nại hoặc tố cáo sau này. Ngoài ra, cần lưu giữ hóa đơn mua hàng, biên lai thanh toán để chứng minh nguồn gốc hợp pháp của tài sản.
Lựa chọn địa điểm làm việc an toàn
Luật sư Dũng khuyến nghị, khi cần làm việc để xác minh sự việc, nên chọn nơi có đông người qua lại hoặc có hệ thống giám sát. Hạn chế vào phòng kín không có người giám sát. Nếu cần, có thể nhờ người ngoài làm chứng và quay video toàn bộ quá trình làm việc.
Khi bị giữ người trái pháp luật
Nếu bị giữ người trái pháp luật, bị ép buộc khám xét, bị xúc phạm danh dự hoặc vu khống, công dân có thể yêu cầu cơ quan công an đến giải quyết hoặc trực tiếp trình báo vụ việc với công an nơi gần nhất. Cơ quan chức năng sẽ tiến hành xác minh, thu thập chứng cứ và xử lý theo quy định.
Yêu cầu bồi thường và xử lý hình sự
Trường hợp cáo buộc không có căn cứ, gây ảnh hưởng đến danh dự, uy tín hoặc thiệt hại vật chất, tinh thần, người bị xâm phạm có quyền yêu cầu người vi phạm chấm dứt hành vi, cải chính thông tin, xin lỗi công khai và bồi thường thiệt hại theo Bộ luật Dân sự. Nếu hành vi vu khống có dấu hiệu hình sự, có thể bị xem xét xử lý về tội vu khống.
Luật sư Dũng nhấn mạnh: "Người dân khi bị nghi ngờ hoặc vu khống trộm cắp cần bình tĩnh, chủ động thu thập chứng cứ, yêu cầu cơ quan có thẩm quyền can thiệp và sử dụng các biện pháp pháp lý phù hợp để bảo vệ danh dự, nhân phẩm cũng như các quyền và lợi ích hợp pháp của mình."
