Sáng 9/6, tại Hà Nội, Diễn đàn Tương lai ASEAN (ASEAN Future Forum - AFF) 2026 đã chính thức khai mạc với chủ đề “Cùng định hình tương lai chung: Hòa bình, thịnh vượng, lấy người dân làm trung tâm”. Đây là năm thứ ba liên tiếp Việt Nam đăng cai tổ chức sự kiện đối ngoại đa phương quan trọng này, diễn ra trong hai ngày 9-10/6. Diễn đàn tiếp tục khẳng định vai trò chủ động, có trách nhiệm của Việt Nam trong việc thúc đẩy hợp tác khu vực.
Sáng kiến của Việt Nam
Trước đó, tại Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 43, Việt Nam đã công bố sáng kiến thành lập Diễn đàn Tương lai ASEAN. Đây được xem là một nền tảng đa bên, đa tầng và đa chiều, nhằm bổ sung cho các diễn đàn hiện có của ASEAN và hỗ trợ các nhà hoạch định chính sách trong việc định hình lộ trình dài hạn khả thi, hiệu quả cho Cộng đồng ASEAN.
Phát biểu khai mạc
Phát biểu tại phiên khai mạc, Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Hoài Trung nhấn mạnh sự hiện diện của lãnh đạo cấp cao các nước ASEAN, Timor-Leste, Tổng Thư ký ASEAN, cùng đại diện các tổ chức quốc tế, giới học giả, doanh nghiệp và địa phương. Theo ông, điều này phản ánh sự quan tâm ngày càng lớn đối với tương lai của ASEAN, đồng thời thể hiện tinh thần đồng hành và trách nhiệm chung trong việc định hình hướng phát triển của khu vực trong giai đoạn mới.
Bộ trưởng Lê Hoài Trung cho biết, Diễn đàn Tương lai ASEAN được Việt Nam khởi xướng với mong muốn tạo dựng “một không gian đối thoại cởi mở, thực chất và hướng tới tương lai”, quy tụ các nhà hoạch định chính sách, giới nghiên cứu, cộng đồng doanh nghiệp cùng các đối tác trong và ngoài khu vực. Mục tiêu là trao đổi ý tưởng, chia sẻ sáng kiến và đóng góp cho tiến trình xây dựng Cộng đồng ASEAN.
Sự hưởng ứng tích cực từ các nước thành viên và đối tác quốc tế ngay từ những kỳ đầu tiên cho thấy nhu cầu ngày càng rõ nét về một diễn đàn đa chiều, có khả năng kết nối các ý tưởng chiến lược với quá trình hoạch định chính sách của ASEAN.
Bối cảnh khu vực và thế giới
Đề cập đến bối cảnh khu vực và thế giới hiện nay, Bộ trưởng Lê Hoài Trung nhận định thế giới đang trải qua những biến động sâu sắc khi cạnh tranh chiến lược gia tăng, tình trạng phân cực, nghi kỵ và bất ổn diễn biến phức tạp hơn, kéo theo nhiều thách thức xuyên quốc gia mới nổi. Trong bối cảnh đó, ông bày tỏ kỳ vọng Diễn đàn sẽ “tạo thêm cơ hội cho ngoại giao, đối thoại, hiểu biết lẫn nhau và hợp tác”, qua đó trở thành một kênh hỗ trợ thiết thực cho tiến trình xây dựng Cộng đồng ASEAN trong những thập niên tới.
Chủ đề và nội dung diễn đàn
Với chủ đề “Cùng định hình tương lai chung: Hòa bình, thịnh vượng, lấy người dân làm trung tâm”, Diễn đàn năm nay được cấu trúc theo hướng tập trung trao đổi những vấn đề hệ trọng, bức thiết liên quan hàng đầu tới ASEAN hiện tại và tương lai. Các đại biểu sẽ có dịp trao đổi, lắng nghe ý kiến từ các quan chức, chuyên gia về những chủ đề có tầm quan trọng lâu dài, từ củng cố đoàn kết, nâng cao tự cường, tự chủ chiến lược, phòng ngừa xung đột cho tới các vấn đề thời sự như chuyển đổi mô hình tăng trưởng, an ninh năng lượng, trí tuệ nhân tạo và công nghệ tài chính.
Điểm mới của diễn đàn
Diễn đàn lần này không chỉ có trao đổi giữa các lãnh đạo chính phủ mà còn là lần đầu tiên có cuộc họp của các chính đảng từ các nước Đông Nam Á; cuộc họp của các địa phương của các nước ASEAN và các đại biểu lĩnh vực kinh tế, doanh nghiệp, học giả. Các phiên thảo luận của Diễn đàn vì vậy có thể gợi mở thêm những ý tưởng mới và giải pháp đột phá, qua đó góp phần hiện thực hóa Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045, đồng thời giúp ASEAN thích ứng tốt hơn với những vấn đề mới.
“Một ASEAN đoàn kết, tự cường, năng động, sáng tạo, lấy người dân làm trung tâm sẽ vững mạnh hơn từ mỗi nỗ lực của các nước thành viên. Đó cũng là mong muốn chung của lãnh đạo và người dân ASEAN. Diễn đàn hôm nay cũng được tổ chức với tâm thế đó,” Bộ trưởng Lê Hoài Trung nhấn mạnh.
